طرز تهیه سمبوسه جنوبی با مواد سادهای مثل سیبزمینی، پیاز، گشنیز و نان لواش انجام میشود؛ اما راز طعم جنوبی آن در مایهٔ کمآب، فلفل کنترلشده و پیچیدن درست نان است. این سمبوسه برای چهار نفر آماده میشود و با یک سس تند یا تمرهندی، طعم کاملتری پیدا میکند.
در بعضی شهرهای جنوب، سمبوسه با گوشت یا مواد دریایی هم تهیه میشود؛ دستور رایج خانگی و خیابانی، همان مدل سیبزمینی و سبزی است. در این روش، مواد داخل نان پیش از سرخشدن کاملاً خنک میشوند تا نان باز نشود و روغن کمتری جذب کند.
مواد لازم برای سمبوسه جنوبی
- سیبزمینی متوسط: ۴ عدد
- پیاز متوسط: ۱ عدد
- گشنیز تازه خردشده: نصف پیمانه
- فلفل سبز تند: ۱ تا ۲ عدد
- سیر: ۲ حبه
- زردچوبه: نصف قاشق چایخوری
- فلفل قرمز: نصف قاشق چایخوری یا به مقدار دلخواه
- فلفل سیاه و نمک: به مقدار لازم
- نان لواش نازک: ۴ تا ۵ عدد
- روغن سرخکردنی: به مقدار لازم
طرز تهیه سمبوسه جنوبی مرحلهبهمرحله
- پختن سیبزمینی: سیبزمینیها را با پوست بپزید تا نرم شوند، اما آنقدر نپزند که آب زیادی جذب کنند. پس از خنکشدن، پوست بگیرید و با چنگال یا گوشتکوب بهصورت درشت له کنید. پورهٔ کاملاً یکدست، مایه را خمیری میکند و از تردشدن سمبوسه کم میکند.
- آمادهکردن پیاز و ادویه: پیاز را ریز خرد کنید و در کمی روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شود. سیر رندهشده، زردچوبه، فلفل سیاه و فلفل قرمز را اضافه کنید و فقط حدود ۳۰ ثانیه تفت دهید تا عطر ادویهها آزاد شود و سیر نسوزد.
- ساختن مایه: سیبزمینی لهشده، گشنیز خردشده و فلفل سبز ریزشده را به تابه اضافه کنید. مواد را چند دقیقه هم بزنید تا طعمها با هم ترکیب شوند؛ سپس نمک را اندازه کنید. مایهٔ نهایی باید منسجم و کمرطوبت باشد، نه شل و روغنی.
- خنککردن مواد: مایه را از روی حرارت بردارید و در ظرفی پهن کنید تا سریعتر خنک شود. گذاشتن مواد داغ داخل نان، نان را نرم میکند و احتمال بازشدن سمبوسه هنگام سرخکردن را بالا میبرد.
- آمادهکردن نان: هر نان لواش را از طول به نوارهایی با عرض حدود ۸ تا ۱۰ سانتیمتر ببرید. اگر نان خشک است، سطح آن را خیلی کم با آب مرطوب کنید؛ نان خیس، هنگام پیچیدن پاره میشود.
- پیچیدن سمبوسه: یک قاشق غذاخوری از مایه را نزدیک ابتدای نوار بگذارید. گوشهٔ نان را به شکل مثلث روی مواد برگردانید و همین حرکت مورب را تا انتهای نان ادامه دهید. لبهٔ آخر را با ترکیب یک قاشق آرد و کمی آب بچسبانید.
- سرخکردن: روغن را در تابهای نسبتاً گود روی حرارت متوسط گرم کنید. سمبوسهها را طوری در روغن بگذارید که ابتدا قسمت درزدار در روغن قرار بگیرد؛ هر طرف را حدود دو تا سه دقیقه سرخ کنید تا طلایی و ترد شود. سپس روی توری یا دستمال مخصوص روغنگیری قرار دهید.
چطور سمبوسهای ترد و خوشطعم درست کنیم؟
روغن باید پیش از اضافهکردن سمبوسه گرم باشد، اما نباید دود کند. اگر روغن سرد باشد، نان مدت بیشتری در روغن میماند و چرب میشود؛ اگر بیش از حد داغ باشد، سطح سمبوسه سریع رنگ میگیرد و داخل آن بهاندازهٔ کافی گرم نمیشود.
مایه را بیش از اندازه داخل نان نریزید و هنگام پیچیدن، هوا و فضای خالی زیادی باقی نگذارید. برای چسباندن نان، آب خالی معمولاً ضعیف است و ترکیب آرد و آب اتصال مطمئنتری ایجاد میکند. سمبوسههای آماده را هم روی هم نچینید؛ بخار میان آنها نان را نرم میکند.
سس مناسب برای سمبوسه جنوبی
ترکیب تمرهندی رقیقشده با کمی نمک و فلفل، انتخابی متداول برای کنار سمبوسه است. اگر سس تندتری میخواهید، فلفل سبز، سیر، گشنیز و کمی آبلیمو را بکوبید و با تمرهندی مخلوط کنید. سس را هنگام سرو اضافه کنید تا نان سمبوسه همچنان ترد بماند.
روش پخت سمبوسه در فر
برای روغن کمتر، سمبوسههای پیچیدهشده را روی سینی دارای کاغذ روغنی بچینید و سطحشان را با برس کمی روغن بزنید. آنها را در فر از قبل گرمشده با دمای ۲۰۰ درجهٔ سانتیگراد قرار دهید و پس از طلاییشدن یک طرف، برگردانید. زمان پخت به ضخامت نان و قدرت فر بستگی دارد، بنابراین از حدود ۱۵ دقیقه به بعد سطح سمبوسهها را بررسی کنید.
جمعبندی طرز تهیه سمبوسه جنوبی
برای طرز تهیه سمبوسه جنوبی باید سیبزمینی پخته را با پیاز، سیر، گشنیز و فلفل ترکیب کنید، مایه را کاملاً خنک داخل نان لواش بپیچید و در روغن با حرارت متوسط سرخ کنید. کمآببودن مواد، چسباندن محکم لبهٔ نان و گرمبودن روغن، سه نکتهای هستند که بیشترین تأثیر را بر تردی و بازنشدن سمبوسه دارند.
