بازیهای حرکتی خانوادگی برای فضای باز قرار نیست حتماً به وسایل گران یا زمین ورزشی حرفهای نیاز داشته باشند. یک حیاط، پارک محله یا فضای سبز امن، همراه با چند بطری خالی، توپ، طناب یا تکههای کاغذ، برای ساختن یک دورهمی پرتحرک کافی است.
پیشنهادهای زیر طوری طراحی شدهاند که کودکان و بزرگسالان بتوانند کنار هم بازی کنند. قانونها را کوتاه نگه دارید، تیمها را ترکیبی انتخاب کنید و بهجای حذفکردن افراد، امتیاز را بر اساس همکاری و خلاقیت بدهید تا بازی برای کوچکترها هم لذتبخش بماند.
بازیهای حرکتی خانوادگی برای فضای باز با وسایل ساده
مسابقه رفتوبرگشت با مانعهای خانگی
چند بطری آب، بالش کوچک، حلقه یا تکهای طناب را با فاصله روی زمین بچینید. هر نفر باید از نقطه شروع تا پایان برود، از کنار بطریها زیگزاگ حرکت کند، از روی طناب بپرد یا دور یک نشانه بچرخد و سپس به نفر بعدی برسد.
برای کودکان کمسن، مانعها را بزرگ و مسیر را کوتاه کنید. در گروههای سنی مختلف، بهتر است زمان رکوردی معیار اصلی نباشد؛ تیمی که همه اعضایش مسیر را با دقت و همکاری کامل میکند، امتیاز بیشتری بگیرد.
حمل توپ با قاشق یا کف دست
هر بازیکن باید یک توپ سبک، توپ پینگپنگ یا حتی یک لیموی کوچک را روی قاشق بگذارد و تا نشانه مشخصشده برود و برگردد. اگر توپ افتاد، بازیکن میتواند آن را بردارد و از همان نقطه ادامه دهد؛ این قانون ساده از توقفهای طولانی و ناراحتی کودکان جلوگیری میکند.
برای فضای شلوغ یا زمین ناهموار، استفاده از کف دست آسانتر و ایمنتر است. میتوانید در دور دوم، مسیر را به شکل تیمی اجرا کنید؛ یعنی هر نفر فقط بخشی از مسیر را برود و وسیله را به همتیمی خود تحویل دهد.
بازیهای گروهی برای پارک و دورهمیهای پرجمعیت
گنجیابی با نشانههای حرکتی
پیش از شروع، چند نشانه یا کارت را در محدودهای مشخص پنهان کنید. روی هر کارت، علاوه بر سرنخ بعدی، یک حرکت کوتاه بنویسید؛ مثلاً سه پرش جفتپا، راهرفتن مانند خرچنگ یا چرخیدن دور یک درخت.
گنج نهایی لازم نیست هدیهای گران باشد. یک ظرف میوه، برچسبهای رنگی یا انتخاب بازی بعدی میتواند انگیزه کافی ایجاد کند. برای کودکان کوچکتر، نشانهها را با تصویر و رنگ مشخص کنید و محدوده جستوجو را بهروشنی توضیح دهید.
رهبر حرکت
یک نفر برای چند دقیقه رهبر میشود و حرکتهایی مثل دستزدن، زانو بالا آوردن، راهرفتن آهسته یا پریدن از روی خط فرضی را اجرا میکند. بقیه باید حرکت او را دنبال کنند و پس از پایان زمان، رهبر عوض شود.
نسخه جذابتر این است که رهبر فقط با حرکت، تغییر دستور را نشان دهد و حرف نزند. این بازی برای زمانی مناسب است که گروه بزرگ است یا فضای کافی برای دویدن وجود ندارد؛ با این حال، حرکتها باید ساده و قابلفهم بمانند.
شکار رنگها
یک رنگ را اعلام کنید و از بازیکنان بخواهید در محدوده تعیینشده چیزی با همان رنگ پیدا کنند و به نقطه شروع برگردند. لمسکردن یک وسیله، نشاندادن آن از فاصله امن یا پیدا کردن چند نمونه میتواند قانون دورهای بعدی باشد.
این بازی را در پارک یا حیاطی انجام دهید که وسایل آن قابل لمس و بیخطر باشند. برداشتن گل، آسیبزدن به گیاهان یا نزدیکشدن به وسایل شخصی دیگران نباید بخشی از بازی باشد.
بازیهای هدفگیری و دقت برای فضای کوچکتر
پرتاب کیسه لوبیا به هدف
چند کاسه، سبد یا حلقه را در فاصلههای مختلف قرار دهید و با کیسههای پارچهای پرشده از حبوبات، جورابهای لولهشده یا توپهای نرم به سمت آنها پرتاب کنید. هدف نزدیک امتیاز کمتر و هدف دور امتیاز بیشتری داشته باشد.
بهجای تعیین یک برنده، هر تیم میتواند برای رسیدن به یک امتیاز مشترک تلاش کند. فاصله پرتاب برای کودکان کوتاهتر و برای بزرگسالان بیشتر باشد تا تفاوت توانایی بدنی، نتیجه را از پیش مشخص نکند.
بولینگ بطریها
شش تا ده بطری خالی را با کمی آب در کف آنها ردیف کنید و توپ نرمی را از پشت خط مشخص به سمتشان بغلتانید. برای تنوع، در هر دور شکل چیدمان بطریها یا فاصله خط پرتاب را تغییر دهید.
این بازی به دویدن نیاز ندارد و برای جمعهایی مناسب است که در میانشان کودک خردسال یا بزرگسالی با محدودیت حرکتی حضور دارد. میتوان امتیاز را تیمی ثبت کرد تا همه افراد فرصت مشارکت داشته باشند.
چطور بازی را برای سن و تواناییهای مختلف تنظیم کنیم؟
یک بازی موفق خانوادگی باید قابل تغییر باشد، نه اینکه همه مجبور باشند دقیقاً یک مسیر و سرعت را رعایت کنند. پیش از شروع، سن، تعداد افراد و وضعیت زمین را در نظر بگیرید و قانونها را همان ابتدا برای همه توضیح دهید.
- برای کودکان کوچکتر، مسیر را کوتاه و وسیله را سبک انتخاب کنید.
- برای نوجوانان و بزرگسالان، نقشهایی مثل زمانسنج، راهنما یا طراح مرحله در نظر بگیرید تا بازی تکراری نشود.
- اگر کسی نمیتواند بدود، حرکت سریع، پرتاب، امتیازشماری یا هدایت تیم را جایگزین کنید.
- در جمعهای پرجمعیت، گروههای سه تا پنجنفره بسازید تا زمان انتظار کاهش پیدا کند.
- هر دور را کوتاه نگه دارید و پیش از خستگی یا بیحوصلگی، بازی را عوض کنید.
ایمنی و آمادهسازی پیش از شروع بازی
قبل از چیدن وسایل، زمین را از نظر سنگ تیز، شیشه، چاله، شاخه خشک و سطح لغزنده بررسی کنید. محدوده بازی باید از خیابان، پارکینگ، پله و وسایل شکننده فاصله داشته باشد و همه بدانند تا کجا اجازه حرکت دارند.
از طنابکشی شدید، هلدادن، دویدن در مسیرهای متقاطع و پرتاب وسایل سخت صرفنظر کنید. لباس آزاد، کفش مناسب و آب آشامیدنی فراهم کنید و اگر هوا گرم است، بازیهای سریع را به زمان خنکتر منتقل کنید.
برای شروع، دو یا سه بازی با قوانین ساده کافی است: یک بازی دویدن یا رفتوبرگشت، یک بازی هدفگیری و یک بازی جستوجو یا تقلید حرکت. بازیهای حرکتی خانوادگی برای فضای باز زمانی جذابتر میشوند که همه فرصت بازی داشته باشند و رقابت، جای همکاری و حال خوب دورهمی را نگیرد.
