بازیهای خانوادگی طولانی و سرگرمکننده زمانی موفقاند که فقط زمان دورهمی را پر نکنند، بلکه همهٔ افراد را تا پایان درگیر نگه دارند. انتخاب درست به تعداد بازیکنان، سن اعضای خانواده و میزان علاقهٔ آنها به رقابت یا همکاری بستگی دارد.
برای یک شب بازی میتوان سراغ بردگیمهایی مثل کارکاسون، بلیتسواری و مونوپولی رفت؛ اما اگر وسیلهٔ خاصی در خانه ندارید، اسمفامیل چندمرحلهای، داستانسازی و مسابقهٔ خانوادگی هم میتوانند بهاندازهٔ یک بازی رومیزی طولانی جذاب باشند.
بازیهای خانوادگی طولانی و سرگرمکننده چه ویژگیهایی دارند؟
بازی طولانی لزوماً بازی خوبی نیست. اگر بازیکنی چندین دقیقه نوبت نداشته باشد، قوانین بیش از حد پیچیده باشند یا نتیجه از همان نیمهٔ بازی مشخص شود، طولانی شدن بازی به خستگی تبدیل میشود.
بازی مناسب دورهمی باید چند تصمیم یا مرحلهٔ متفاوت داشته باشد تا بازیکنان احساس تکرار نکنند. امکان جبران، تغییر مسیر و گفتوگو میان افراد هم باعث میشود حتی کسانی که برنده نمیشوند، تا پایان علاقهٔ خود را حفظ کنند.
بردگیمهای مناسب برای یک دورهمی طولانی
کارکاسون؛ ساختن یک سرزمین مشترک
در کارکاسون، بازیکنان کاشیهایی شامل جاده، شهر، صومعه و زمینهای کشاورزی میچینند و با قرار دادن مهرههای خود امتیاز میگیرند. هر انتخاب روی نقشهٔ مشترک میتواند برنامهٔ بازیکنان دیگر را تغییر دهد، بنابراین بازی در هر دور شکل تازهای پیدا میکند.
این بازی برای خانوادههایی مناسب است که رقابت فکری آرام را دوست دارند. قوانین پایه نسبتاً قابل فهماند و میتوان نسخهٔ سادهتر را برای کودکان اجرا کرد؛ مثلاً امتیازدهی زمینهای کشاورزی را حذف کرد تا بازی سریعتر و قابلفهمتر شود.
بلیتسواری؛ رقابت برای ساخت مسیرها
در بلیتسواری، بازیکنان با جمع کردن کارتهای رنگی مسیرهای ریلی میان شهرها را کامل میکنند. جذابیت بازی از اینجا میآید که هر بازیکن همزمان باید نقشهٔ خودش را پیش ببرد و مراقب باشد مسیر مورد نیازش را بازیکن دیگری زودتر تصاحب نکند.
بلیتسواری برای خانوادههایی خوب است که بازی رقابتی میخواهند، اما از درگیری مستقیم یا حذف شدن بازیکنان لذت نمیبرند. میتوان پیش از شروع، یک دور تمرینی کوتاه انجام داد تا کودکان با مفهوم کارت مسیر و امتیازگیری آشنا شوند.
مونوپولی؛ انتخابی آشنا برای بازیهای چندساعته
مونوپولی بهدلیل خریدوفروش، اجاره و تصمیمگیری مالی میتواند ساعتها ادامه پیدا کند. آشنایی بیشتر خانوادهها با روند بازی، شروع آن را آسان میکند؛ بااینحال، طولانی شدن بیش از حد و ورشکست شدن زودهنگام بعضی بازیکنان ممکن است پایان بازی را خستهکننده کند.
برای دورهمی خانوادگی بهتر است پیش از شروع یک قانون پایان مشخص کنید؛ مثلاً بازی پس از زمان تعیینشده متوقف شود و داراییها ارزشگذاری شوند. این روش اجازه نمیدهد یک بازیکن تا آخر شب فقط منتظر ورشکست شدن دیگران بماند.
کدنیمز یا بازیهای حدس کلمهٔ گروهی
در بازیهای حدس کلمهٔ گروهی، افراد به دو تیم تقسیم میشوند و یک نفر از هر تیم با دادن سرنخ، همتیمیهایش را به سمت کلمههای درست هدایت میکند. جذابیت اصلی این بازی در گفتوگوی بین اعضای تیم و برداشتهای متفاوت از یک سرنخ است.
اگر نسخهٔ اصلی در دسترس نیست، میتوانید تعدادی کلمه روی کارتهای دستساز بنویسید و دو نفر را بهعنوان راهنما انتخاب کنید. برای کودکان، کلمههای ملموس مانند خوراکی، حیوان، شغل و وسایل خانه مناسبتر از واژههای انتزاعی هستند.
بازیهای طولانی بدون نیاز به بردگیم
اسمفامیل چندمرحلهای
اسمفامیل را میتوان از یک بازی سریع به مسابقهای یکساعته تبدیل کرد. بهجای چند ستون همیشگی، در هر مرحله موضوع تازهای بگذارید؛ برای نمونه نام فیلم، غذای محلی، وسیلهٔ سفر، شخصیت تاریخی، شغل، ضربالمثل یا چیزی که در آشپزخانه پیدا میشود.
برای جذابتر شدن بازی، چند مرحلهٔ متفاوت طراحی کنید: مرحلهٔ سرعتی، مرحلهٔ کلمههای سخت و مرحلهٔ توضیح دادن پاسخها. امتیازدهی فقط برای پاسخهای سریع نباشد؛ پاسخهای خلاقانه یا کمتکرار هم میتوانند امتیاز اضافه داشته باشند.
داستانسازی زنجیرهای
یک نفر داستان را با یک یا دو جمله شروع میکند و هر بازیکن بخشی به آن اضافه میکند. میتوانید کارتهایی با موضوعهایی مثل «یک سفر غیرمنتظره»، «خانهای مرموز» یا «مهمانی بههمریخته» بنویسید تا مسیر داستان برای همه روشن باشد.
برای اینکه بازی از کنترل خارج نشود، هر نفر حداکثر یک دقیقه فرصت داشته باشد و داستان در سه پرده پیش برود: شروع، مشکل و پایان. در پایان، خانواده میتواند به خلاقانهترین چرخش داستان رأی بدهد؛ بدون اینکه برنده شدن به عامل اصلی بازی تبدیل شود.
مسابقهٔ خانوادگی چندمرحلهای
این مسابقه را با چهار یا پنج بخش کوتاه بسازید: اطلاعات عمومی، حدس تصویر، اجرای بیکلام، سؤالهای مربوط به اعضای خانواده و یک مرحلهٔ فینال. تیمها را طوری تشکیل دهید که کودکان و بزرگسالان کنار هم باشند و پاسخ دادن فقط به یک نفر وابسته نباشد.
سؤالهای خانوادگی باید محترمانه و بیدردسر باشند. پرسشهایی مانند غذای مورد علاقه، مقصد سفر دلخواه یا خاطرهٔ مشترک، فضای صمیمیتری از سؤالهای شخصی یا embarrass کننده ایجاد میکنند.
چطور بازی طولانی را تا پایان سرگرمکننده نگه داریم؟
- زمان را از قبل مشخص کنید: بگویید بازی حدود یک ساعت و نیم ادامه دارد و پس از آن برای ادامه دادن رأیگیری میشود.
- استراحت کوتاه بگذارید: میان دو مرحله پنج تا ده دقیقه فاصله، بهخصوص برای کودکان، از بیحوصلگی جلوگیری میکند.
- قانونها را کمکم اضافه کنید: ابتدا نسخهٔ پایه را اجرا کنید و فقط اگر همه روند را یاد گرفتند، قوانین پیشرفته را وارد کنید.
- بازیکن حذفشده نداشته باشید: در صورت امکان، فردی که عقب افتاده است بتواند با یک مأموریت یا امتیاز جبرانی به بازی برگردد.
- نوبتها را کوتاه نگه دارید: زمان زیاد برای فکر کردن، ریتم بازی را از بین میبرد؛ برای تصمیمهای مهم یک محدودیت زمانی دوستانه بگذارید.
اگر اختلاف سنی زیاد است، گروهبندی تیمی معمولاً بهتر از رقابت انفرادی جواب میدهد. همچنین میتوان برای کوچکترها امتیاز کمکی، کارت راهنما یا فرصت بیشتر در نظر گرفت؛ این کار تعادل بازی را حفظ میکند، بدون اینکه نتیجه از قبل معلوم باشد.
برای هر جمع خانوادگی کدام گزینه مناسبتر است؟
برای جمعهای چهار تا شش نفره که بازی فکری دوست دارند، کارکاسون و بلیتسواری انتخابهای متعادلتری هستند. اگر اعضای خانواده به مذاکره و خریدوفروش علاقه دارند، مونوپولی زمان بیشتری ایجاد میکند؛ اما بهتر است قانون پایان آن از ابتدا روشن باشد.
برای جمعهای بزرگتر، اسمفامیل چندمرحلهای و مسابقهٔ تیمی دردسر آمادهسازی کمتری دارند. داستانسازی هم برای خانوادهای مناسب است که گفتوگو، خنده و خلاقیت را به رقابت جدی ترجیح میدهد.
جمعبندی: بهترین بازیهای خانوادگی طولانی و سرگرمکننده الزاماً گرانترین یا پیچیدهترین بازیها نیستند. یک بازی زمانی ارزش ادامه دادن دارد که نوبت همه حفظ شود، قوانین برای سنین مختلف قابل تنظیم باشد و خانواده از ابتدا دربارهٔ زمان پایان و شیوهٔ رقابت توافق داشته باشد.
