آش جو ساده و ارزان با جو، عدس، سبزی و پیاز درست میشود و برای یک وعدهٔ خانوادگی به گوشت یا مواد گرانقیمت نیاز ندارد. جو پوستکنده لعاب بیشتری میدهد و آش را خوشقوام میکند؛ اگر زمان کمی دارید، میتوانید از جو پرک استفاده کنید.
این مقدار برای حدود ۴ تا ۶ نفر مناسب است. خیساندن جو از شب قبل هم زمان پخت را کوتاهتر میکند و هم کمک میکند دانهها یکنواختتر بپزند.
مواد لازم برای آش جو ساده و ارزان
- جو پوستکنده: ۱ پیمانه
- عدس: نصف پیمانه
- سبزی آش خردشده: ۳۰۰ تا ۴۰۰ گرم؛ ترکیبی از تره، جعفری، گشنیز و اسفناج
- پیاز متوسط: ۲ عدد
- سیر: ۲ حبه، اختیاری
- برنج: یکسوم پیمانه، اختیاری
- زردچوبه: ۱ قاشق چایخوری
- فلفل سیاه و نمک: به مقدار لازم
- نعناع خشک: ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری
- روغن: به مقدار لازم
- آب: حدود ۸ تا ۱۰ پیمانه
- کشک: برای سرو، اختیاری
برنج باعث میشود آش غلیظتر شود، اما حذف آن برای کمکردن هزینه یا استفاده از مواد موجود در خانه کاملاً ممکن است. اگر سبزی آش آماده ندارید، ترکیب اسفناج، جعفری و کمی گشنیز هم نتیجهٔ خوبی میدهد.
طرز تهیه آش جو ساده و ارزان برای خانواده
- جو را آماده کنید: جو را پاک کنید و بشویید. آن را دستکم ۴ تا ۶ ساعت و ترجیحاً از شب قبل در آب بخیسانید، سپس آب خیساندن را دور بریزید و جو را با ۶ پیمانه آب تازه داخل قابلمه بریزید.
- پخت اولیهٔ جو: قابلمه را روی حرارت متوسط بگذارید تا آب به جوش برسد. سپس شعله را کم کنید و اجازه دهید جو حدود ۶۰ تا ۹۰ دقیقه بپزد و نیمهنرم و لعابدار شود. درِ قابلمه را کاملاً نبندید تا سر نرود.
- عدس و برنج را اضافه کنید: عدس شستهشده را اضافه کنید. اگر از برنج استفاده میکنید، آن را نیز بشویید و در همین مرحله داخل قابلمه بریزید. حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه زمان بدهید تا عدس و برنج بپزند.
- پیازداغ را درست کنید: یک پیاز را خلالی خرد کنید و با کمی روغن تفت دهید تا طلایی شود. زردچوبه و سیر رندهشده را در پایان اضافه کنید تا عطرشان آزاد شود، اما نسوزند. نیمی از این پیازداغ را برای داخل آش و نیمی را برای تزیین کنار بگذارید.
- سبزی را داخل آش بریزید: سبزی خردشده و نیمی از پیازداغ را به قابلمه اضافه کنید. آش را ۳۰ تا ۴۵ دقیقه با حرارت ملایم بپزید تا سبزی نرم شود و ترکیب به غلظت مناسب برسد.
- مزه را تنظیم کنید: نمک را در نیمهٔ دوم پخت اضافه کنید؛ زود اضافه کردن نمک ممکن است نرم شدن حبوبات را کندتر کند. اگر آش بیش از حد غلیظ شد، چند پیمانه آب جوش اضافه کنید و چند دقیقه دیگر بجوشانید.
نعناعداغ و سرو آش جو
برای نعناعداغ، مقدار کمی روغن را گرم کنید و قابلمه را برای چند لحظه از روی حرارت بردارید. نعناع خشک را اضافه کنید و سریع هم بزنید؛ نعناع اگر زیاد تفت بخورد، تلخ و تیره میشود.
آش را در کاسه بکشید و با پیازداغ، نعناعداغ و در صورت تمایل کمی کشک تزئین کنید. اگر کشک مصرف میکنید، آن را از نوع پاستوریزه انتخاب کنید و برای طعم متعادلتر، پیش از اضافه کردن کمی با آب رقیق کنید.
چطور آش را اقتصادیتر و خوشقوامتر درست کنیم؟
برای کمهزینه نگه داشتن دستور، حذف کشک و برنج سادهترین راه است و به نتیجهٔ اصلی آسیب نمیزند. عدس هم از حبوباتی است که نسبتاً سریع میپزد و برای این آش انتخاب مناسبی است؛ با این حال میتوان مقدار آن را کمتر کرد یا در صورت نداشتن، آش را فقط با جو و سبزی پخت.
اگر از جو پرک استفاده میکنید، نیازی به خیساندن طولانی نیست. جو پرک را پس از پخت اولیهٔ عدس یا همزمان با آن اضافه کنید و حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه زمان بدهید؛ چون سریع لعاب میدهد، آش را بیشتر از نوع پوستکنده هم بزنید.
آش جو پس از خاموش کردن شعله نیز غلیظتر میشود. بنابراین هنگام برداشتن از روی حرارت، آن را کمی رقیقتر از غلظت نهایی دلخواه نگه دارید. برای گرم کردن وعدهٔ بعدی هم فقط آب جوش اضافه کنید، نه آب سرد.
جمعبندی
آش جو ساده و ارزان با جو پوستکنده، عدس، سبزی و پیازداغ آماده میشود و میتوان آن را بدون گوشت و با مواد معمول آشپزخانه برای چند نفر پخت. نکتهٔ اصلی، پخت کامل جو، افزودن تدریجی آب جوش و همزدن آش در زمان غلیظ شدن است.
