عدسی ساده و ارزان با چند مادهٔ در دسترس، بدون گوشت و در یک قابلمه آماده میشود. این غذا برای صبحانهٔ گرم و مقوی یا یک شام سبک خانوادگی انتخابی اقتصادی است و با نان تازه، پیاز یا آبلیمو سرو میشود.
برای چهار نفر به عدس، یک عدد سیبزمینی، پیاز و کمی رب گوجه نیاز دارید. عدس به خیسخوردن اجباری احتیاج ندارد؛ بنابراین میتوانید آن را بشویید و مستقیم بپزید، هرچند خیساندن کوتاهمدت زمان پخت را کمی کم میکند.
مواد لازم برای عدسی ساده و ارزان
- عدس: ۲ پیمانه
- پیاز متوسط: ۲ عدد
- سیبزمینی متوسط: ۱ عدد
- رب گوجهفرنگی: ۱ قاشق غذاخوری
- آرد سفید: ۱ قاشق غذاخوری، اختیاری
- زردچوبه: ۱ قاشق چایخوری
- فلفل سیاه: نصف قاشق چایخوری
- نمک: به مقدار لازم
- روغن: ۲ تا ۳ قاشق غذاخوری
- آب: حدود ۵ تا ۶ پیمانه
- آبلیمو یا آبغوره: برای سرو، اختیاری
هر پیمانه عدس خشک برای چهار کاسهٔ متوسط کافی است. اگر عدسی را برای شام غلیظتر میپسندید، مقدار آب را از ابتدا کمتر نکنید؛ بخشی از آب در زمان پخت تبخیر میشود و در پایان میتوانید غلظت را تنظیم کنید.
طرز تهیه عدسی ساده و ارزان در قابلمه
- آمادهکردن عدس: عدس را چند بار با آب سرد بشویید و هنگام شستن، سنگریزه یا دانههای تغییررنگداده را جدا کنید. سپس آن را با ۵ پیمانه آب داخل قابلمه بریزید و روی حرارت متوسط بگذارید.
- پخت اولیه: وقتی آب به جوش رسید، کف روی آن را در صورت نیاز جمع کنید. در قابلمه را نیمهباز بگذارید و اجازه دهید عدس حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه بپزد تا مغز آن نرم شود.
- آمادهکردن پیاز: پیازها را نگینی خرد کنید و در روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شوند. زردچوبه و فلفل سیاه را اضافه کنید و فقط حدود ۳۰ ثانیه هم بزنید تا عطر ادویهها آزاد شود.
- اضافهکردن رب: رب گوجه را به پیاز اضافه کنید و یک تا دو دقیقه تفت دهید تا رنگ آن باز شود. این مرحله طعم خام رب را میگیرد؛ مراقب باشید رب نسوزد، چون عدسی را تلخ میکند.
- افزودن سیبزمینی: سیبزمینی را به شکل مکعبهای کوچک خرد کنید و همراه با مخلوط پیاز و رب به عدس نیمپز بیفزایید. اگر آب قابلمه کم شده است، یک پیمانه آب جوش اضافه کنید.
- جاافتادن غذا: عدسی را ۲۰ تا ۳۰ دقیقهٔ دیگر با حرارت ملایم بپزید تا سیبزمینی کاملاً نرم شود و آب غذا کمی غلیظ شود. نمک را در نیمهٔ دوم پخت اضافه کنید و در پایان مزه را بچشید.
برای بافتی یکدستتر، یک ملاقه از عدسی را با پشت قاشق یا گوشتکوب دستی کمی له کنید و دوباره به قابلمه برگردانید. لازم نیست همهٔ غذا را پوره کنید؛ وجود دانههای کامل عدس و تکههای نرم سیبزمینی، بافت بهتری به آن میدهد.
چطور عدسی را خوشطعمتر و غلیظتر کنیم؟
اگر عدسی رقیق است، درِ قابلمه را بردارید و ۱۰ تا ۱۵ دقیقه با حرارت کم بجوشانید تا آب اضافی تبخیر شود. برای غلیظکردن سریعتر، سیبزمینیهای پخته را کمی له کنید؛ این روش از افزودن آرد، طعم طبیعیتری دارد.
اگر میخواهید از آرد استفاده کنید، آن را در یک تابهٔ خشک و با حرارت ملایم کمی تفت دهید، سپس با چند قاشق از آب عدسی مخلوط کنید تا گلوله نشود و به قابلمه برگردانید. اضافهکردن مستقیم آرد به غذای داغ معمولاً باعث گلولهشدن آن میشود.
آبلیمو، آبغوره و حتی کمی زیره را بهتر است هنگام سرو اضافه کنید. مواد ترش را از ابتدای پخت داخل قابلمه نریزید، چون ممکن است نرمشدن عدس را به تأخیر بیندازند.
عدسی برای صبحانه یا شام چگونه سرو میشود؟
برای صبحانه، عدسی را کمی غلیظتر آماده کنید و با نان سنگک، بربری یا نان تافتون، پیاز و سبزی خوردن سر سفره بگذارید. کمی روغن زیتون یا کره روی هر کاسه نیز طعم غذا را کامل میکند، اما برای یک وعدهٔ اقتصادی همان روغن پیاز کافی است.
برای شام، میتوانید هویج خردشده یا یک عدد گوجهفرنگی ریزخردشده به غذا اضافه کنید. این افزودنیها ضروری نیستند؛ نسخهٔ پایه با عدس، پیاز و سیبزمینی هم کامل و کمهزینه است.
جمعبندی؛ یک عدسی ساده برای دو وعدهٔ کاربردی
عدسی ساده و ارزان زمانی خوشخوراک میشود که عدس کاملاً نرم، پیاز خوب تفتخورده و رب فقط کمی سرخ شده باشد. با لهکردن بخشی از سیبزمینی و عدس میتوانید بدون مواد اضافی به غلظت مناسب برسید و آن را برای صبحانه یا شام با نان سرو کنید.
