برای رفع صدای جیرجیر در و لولا ابتدا باید مطمئن شوید صدا واقعاً از محل چرخش لولا میآید. گاهی در به چارچوب ساییده میشود، پیچهای لولا شل شدهاند یا زبانهٔ قفل هنگام بستهشدن صدا ایجاد میکند. تشخیص درست باعث میشود بهجای روغنکاری بینتیجه، مشکل اصلی را برطرف کنید.
اگر صدا از خود لولا باشد، تمیزکردن محل اتصال و استفاده از روانکنندهٔ مناسب معمولاً کافی است. برای درهای سنگین یا درهایی که افتادگی، زنگزدگی و گیرکردن دارند، ممکن است تنظیم یا تعمیر لولا هم لازم باشد.
رفع صدای جیرجیر در و لولا با روغنکاری درست
برای لولاهای معمولی اتاق، ورودی و کمد میتوان از اسپری سیلیکون، روغن مخصوص لولا یا مقدار کمی گریس استفاده کرد. اسپریهای روانکنندهٔ نفوذی نیز برای بازکردن لولای خشک یا زنگزده مفیدند، اما برای ماندگاری بیشتر بهتر است پس از پاککردن آلودگی، روانکنندهای با دوام بالاتر به کار برود.
روغن خوراکی، روغن زیتون و روغنهای مشابه انتخاب مناسبی نیستند. این مواد بهمرور چسبناک میشوند، گردوغبار را به خود میگیرند و ممکن است دوباره باعث ایجاد صدا شوند. وازلین نیز برای مقدار بسیار کمی از لولاهای ساده قابل استفاده است، اما نباید آن را روی سطح در یا چارچوب پخش کرد.
مراحل روغنکاری لولای در
- در را چند بار آرام باز و بسته کنید تا محل دقیق صدا مشخص شود.
- با یک دستمال خشک، گردوغبار و جرم اطراف لولا را پاک کنید. اگر روی لولا زنگزدگی سطحی وجود دارد، آن را با برس نرم جدا کنید.
- در را کمی باز بگذارید و یک یا دو قطره روغن یا مقدار بسیار کمی اسپری را روی محور و محل چرخش لولا بزنید.
- در را چند بار بهآرامی حرکت دهید تا روانکننده در فاصلهٔ میان قطعات پخش شود.
- روغن اضافی را با دستمال پاک کنید تا روی رنگ، چوب، کف یا دیوار نریزد.
اگر لولا پین جداشونده دارد، میتوانید با تکیهدادن وزن در و کمکگرفتن از فرد دیگر، پین را فقط کمی بالا بیاورید و روانکننده را روی بخش قابل مشاهدهٔ آن بزنید. خارجکردن کامل پین درِ سنگین بدون نگهداشتن در میتواند باعث افتادن یا آسیبدیدن در شود.
وقتی صدا از ساییدهشدن در به چارچوب است
صدای جیرجیر همیشه از لولا نمیآید. در را خیلی آهسته ببندید و به فاصلهٔ میان لبهٔ در و چارچوب دقت کنید. اگر در در یک نقطه گیر میکند یا رد ساییدگی روی رنگ و چوب دیده میشود، روغنکاری مشکل را حل نمیکند.
در این وضعیت، ابتدا پیچهای لولا را با پیچگوشتی مناسب سفت کنید. شلشدن حتی یکی از پیچها میتواند باعث افتادگی جزئی در و تماس آن با چارچوب شود. اگر پیچ در جای خود نمیماند، احتمالاً سوراخ چوب گشاد شده است و باید با پیچ مناسبتر یا تعمیر اصولی ترمیم شود.
برای پیدا کردن نقطهٔ تماس میتوانید یک نوار باریک کاغذ را میان در و چارچوب بگذارید و در را آرام ببندید. جایی که کاغذ گیر میکند، محل احتمالی اصطکاک است. سنبادهزدن یا تراشیدن در باید آخرین راه باشد؛ زیرا اگر مشکل از تنظیم لولا باشد، برداشتن چوب فقط ظاهر و اندازهٔ در را خراب میکند.
تمیزکردن لولای زنگزده یا خشک
در مناطق مرطوب یا در ورودی ساختمان، زنگزدگی میتواند اصطکاک و صدا را بیشتر کند. ابتدا سطح لولا را خشک و تمیز کنید، سپس مقدار کمی روانکنندهٔ نفوذی بزنید و چند دقیقه صبر کنید. بعد از حرکتدادن در، آلودگی و روغن تیرهشده را پاک کنید و در صورت امکان، یک لایهٔ نازک روغن مخصوص یا گریس روی محور بزنید.
اسپری را مستقیماً روی سطح بزرگ در، دستگیره یا کف نپاشید؛ نازل باریک یا یک دستمال کوچک کنترل بیشتری ایجاد میکند. هنگام استفاده از اسپریهای آئروسل، تهویهٔ مناسب داشته باشید و آن را نزدیک شعله، اجاق یا وسیلهٔ گرمایشی به کار نبرید.
اگر صدای جیرجیر از قفل یا دستگیره باشد
گاهی صدای در هنگام بستهشدن از زبانهٔ قفل و صفحهٔ مقابل آن ایجاد میشود. کمی روانکنندهٔ مخصوص قفل یا گرافیت پودری میتواند برای سازوکار داخلی قفل مناسب باشد؛ اما روغنریزی زیاد ممکن است گردوغبار را داخل قفل جمع کند.
اگر دستگیره لق است، پیچهای آن را سفت کنید و حرکت زبانه را بررسی کنید. در صورت گیرکردن کلید، تغییرشکل زبانه یا بازنشدن کامل قفل، از واردکردن فشار بیشتر خودداری کنید؛ روغنکاری سطحی همیشه مشکل مکانیکی قفل را برطرف نمیکند.
چه زمانی روغنکاری کافی نیست؟
- در هنگام باز و بستهشدن افتادگی محسوس دارد یا به کف گیر میکند.
- لولای آن ترکخورده، خمشده یا بهشدت زنگزده است.
- پیچها مرتب شل میشوند یا جای پیچ در چوب کاملاً گشاد شده است.
- صدای تقتق، ساییدگی شدید یا گیرکردن ناگهانی همراه با جیرجیر شنیده میشود.
در این شرایط، تعویض لولا، تنظیم چارچوب یا ترمیم محل پیچها نتیجهٔ بهتری از تکرار روغنکاری دارد. برای درهای ورودی سنگین و ضدسرقت، بهتر است تنظیم لولا و جابهجایی پین را به فرد باتجربه بسپارید.
جمعبندی رفع صدای جیرجیر در و لولا
برای رفع صدای جیرجیر در و لولا ابتدا منبع صدا را با باز و بستهکردن آهستهٔ در پیدا کنید. تمیزکردن محور، استفادهٔ کم از روانکنندهٔ مناسب و سفتکردن پیچهای شل معمولاً مشکل لولای خشک را برطرف میکند؛ اما اگر در به چارچوب میساید یا لولا آسیب دیده است، تنظیم و تعمیر مکانیکی ضروری است. روغن خوراکی و پاشیدن بیشازحد اسپری، راهحل ماندگار و تمیزی نیست.
