برای روش نجات دادن قابلمه و ماهیتابه سوخته اول سراغ ابزار زبر و مواد شیمیایی قوی نروید. ظرف را از روی حرارت بردارید، اجازه دهید کاملاً خنک شود و سپس با آب گرم، مایع ظرفشویی و جوششیرین، لایه سوخته را نرم کنید.
نوع ظرف تعیین میکند چقدر میتوان آن را سایید یا حرارت داد. استیل و چدن معمولاً قابل احیا هستند، اما ماهیتابه نچسبی که روکش آن آسیب دیده، با تمیزکاری دوباره ایمن و سالم نمیشود.
روش نجات دادن قابلمه و ماهیتابه سوخته با جوششیرین
- تکههای جداشده غذا را با قاشق چوبی یا کاردک پلاستیکی بردارید. برای جدا کردن جرم، از چاقو استفاده نکنید.
- کف ظرف را با آب گرم بپوشانید و یک تا دو قاشق غذاخوری مایع ظرفشویی اضافه کنید.
- دو تا سه قاشق غذاخوری جوششیرین داخل ظرف بریزید و محلول را روی حرارت ملایم، حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه، گرم کنید. لازم نیست آب با شدت بجوشد.
- ظرف را از روی حرارت بردارید و بعد از ولرم شدن، جرم نرمشده را با اسکاچ نرم یا کاردک چوبی جدا کنید.
- اگر لکه باقی ماند، کمی جوششیرین و آب را به شکل خمیر درآورید، روی لکه بگذارید و ۱۵ تا ۳۰ دقیقه بعد با اسفنج نرم بشویید.
در صورت نیاز، این روند را یک بار دیگر تکرار کنید. فشار زیاد در مرحله اول معمولاً فقط سطح ظرف را خراش میدهد و لزوماً جرم بیشتری را پاک نمیکند.
برای هر جنس ظرف چه روشی امنتر است؟
قابلمه و ماهیتابه استیل
استیل معمولی بیشترین تحمل را در برابر خیساندن و گرم کردن محلول جوششیرین دارد. پس از نرم شدن لکه، میتوانید از اسکاچ کمی زبر استفاده کنید؛ اما سیم ظرفشویی ضخیم ممکن است سطح را خط بیندازد. لکههای قهوهای یا رنگینکمانی اطراف سوختگی همیشه به معنی باقی ماندن غذای سوخته نیستند و گاهی تغییر رنگ سطح فلز هستند.
ظروف نچسب و تفلون
برای ظرف نچسب، فقط آب گرم، مایع ظرفشویی، جوششیرین کم و اسفنج نرم به کار ببرید. آن را با شعله زیاد یا خالی روی حرارت نگذارید و از سیم، چاقو و پودرهای ساینده استفاده نکنید.
اگر روکش پوستهپوسته شده، ترک دارد، برآمده است یا در بخشهایی کنده شده، ادامه استفاده از ظرف منطقی نیست. سوختگی سطحی قابل پاک شدن است؛ آسیب به روکش قابل ترمیم خانگی نیست.
قابلمه چدن
چدن را ساعتها در آب خیس نکنید، چون احتمال زنگزدگی بالا میرود. جرم را با آب داغ و برس مناسب جدا کنید، ظرف را بلافاصله کاملاً خشک کنید و در پایان لایه بسیار نازکی از روغن روی سطح بمالید.
قابلمه آلومینیومی، لعابی و سرامیکی
مواد قلیایی مانند جوششیرین ممکن است آلومینیوم را تیره یا کدر کنند؛ بنابراین برای این جنس، ابتدا آب گرم و مایع ظرفشویی را امتحان کنید و محلول جوششیرین را مدت طولانی روی آن نجوشانید. ظروف لعابی و سرامیکی هم به اسکاچ نرم نیاز دارند، چون خراش سطح میتواند تمیز کردنهای بعدی را دشوارتر کند.
وقتی سوختگی خیلی ضخیم است چه کار کنیم؟
اگر لایه سوخته ضخیم و خشک است، آن را در یک مرحله نتراشید. ظرف را با آب گرم و مایع ظرفشویی پر کنید، چند ساعت کنار بگذارید و بعد بخشهای نرمشده را جدا کنید. سپس محلول جوششیرین را برای مدت کوتاه گرم کنید و شستوشو را تکرار کنید.
برای لکههای باقیمانده روی استیل، میتوان مقدار کمی سرکه را جدا از جوششیرین و پس از آبکشی مرحله قبل امتحان کرد؛ اما این روش برای همه جنسها مناسب نیست. سرکه را با سفیدکننده یا سایر شویندهها مخلوط نکنید.
این اشتباهها سوختگی را بدتر میکنند
- ریختن آب سرد روی قابلمهای که هنوز داغ است؛ تغییر ناگهانی دما ممکن است به ظرف یا لعاب آن آسیب بزند.
- تراشیدن کف ظرف با چاقو یا قاشق فلزی.
- استفاده از سفیدکننده، جرمگیر یا ترکیب چند شوینده برای از بین بردن یک لکه.
- جوشاندن طولانی محلول در ماهیتابه نچسب یا ظرفی که روکش آن از قبل آسیب دیده است.
- استفاده دوباره از ظرفی که کف آن تغییر شکل داده یا پوشش داخلیاش جدا شده است.
جمعبندی: بهترین روش نجات دادن قابلمه و ماهیتابه سوخته این است که ابتدا ظرف را خنک کنید، جرم را با آب گرم و جوششیرین نرم کنید و بعد با ابزار غیرزبر پاک کنید. جنس ظرف را نادیده نگیرید: استیل و چدن معمولاً قابل احیا هستند، اما روکش آسیبدیده ماهیتابه نچسب باید جدی گرفته شود.


