دمنوش جینسینگ و چای سبز از نظر طعم و اثر محرک میتواند ترکیب قابلقبولی باشد، اما نوشیدنی کاملاً بیکافئین یا مناسب برای همه نیست. چای سبز کافئین دارد و مقدار و نوع جینسینگ در محصولات مختلف یکسان نیست؛ بنابراین نتیجه مصرف این دو ماده به حساسیت فردی، زمان نوشیدن و غلظت ترکیب بستگی دارد.
برای یک بزرگسال سالم، نوشیدن مقدار متعادل این ترکیب معمولاً مسئلهای ایجاد نمیکند، اما شواهد کافی برای اینکه آن را یک ترکیب قطعیِ انرژیزا یا درمانی بدانیم وجود ندارد. افراد باردار و شیرده، کودکان، کسانی که بیماری زمینهای دارند یا دارو مصرف میکنند، بهتر است پیش از مصرف منظم با پزشک یا داروساز مشورت کنند.
دمنوش جینسینگ و چای سبز چه اثری بر بدن دارد؟
چای سبز علاوه بر ترکیبات گیاهی، کافئین دارد؛ البته مقدار کافئین آن به نوع برگ، حجم مصرفی و مدت دمکشیدن وابسته است. به همین دلیل ممکن است باعث افزایش هوشیاری شود، اما در افراد حساس میتواند بیقراری، تپش قلب، لرزش یا اختلال خواب ایجاد کند.
جینسینگ، بهویژه گونههایی مانند Panax ginseng، در فرآوردههای مختلف با مقدار متفاوتی از ترکیبات فعال عرضه میشود. برخی پژوهشها از احتمال اثر محدود آن بر احساس خستگی یا برخی شاخصهای عملکردی صحبت کردهاند، اما این شواهد به معنای اثر قطعی برای همه افراد یا درمان بیماری نیست.
ترکیب این دو ماده بیشتر یک نوشیدنی با اثر محرک احتمالی است، نه فرمولی که حتماً اثر جینسینگ را چند برابر کند. اگر بعد از نوشیدن آن احساس انرژی میکنید، بخشی از این حس میتواند به کافئین چای سبز مربوط باشد.
چه کسانی باید در مصرف این نوشیدنی احتیاط کنند؟
خطر اصلی معمولاً از نادیده گرفتن کافئین، مصرف فرآوردههای غلیظ جینسینگ یا تداخل با داروها ناشی میشود. احتیاط در گروههای زیر اهمیت بیشتری دارد:
- افراد مبتلا به بیخوابی، اضطراب، تپش قلب یا حساسیت به کافئین؛
- کسانی که فشار خون یا ضربان قلبشان نوسان دارد؛
- افراد مبتلا به دیابت یا کسانی که داروهای کاهش قند خون مصرف میکنند؛
- مصرفکنندگان داروهای رقیقکننده خون، داروهای قلبی یا داروهای محرک؛
- زنان باردار و شیرده و کودکان؛
- افرادی که قرار است جراحی داشته باشند یا به اختلالات انعقادی مبتلا هستند.
جینسینگ ممکن است با بعضی داروها تداخل داشته باشد و کافئین نیز میتواند اثر برخی داروها یا حساسیتهای فردی را تغییر دهد. این مطلب جایگزین نظر پزشک نیست؛ در صورت مصرف دارو یا داشتن بیماری زمینهای، مقدار و دفعات مصرف را خودسرانه افزایش ندهید.
چطور جینسینگ و چای سبز را درست دم کنیم؟
برای تهیه نوشیدنی خانگی، بهتر است از چای سبز ساده و جینسینگ خوراکیِ دارای برچسب مشخص استفاده کنید، نه پودرها یا مکملهای غلیظی که مقدار ماده مؤثر آنها روشن نیست. میتوان یک برش نازک ریشه جینسینگ را ابتدا چند دقیقه در آب گرم قرار داد و سپس چای سبز را به آن افزود.
آب کاملاً جوش ممکن است چای سبز را تلخ کند. آب داغِ غیرجوش و زمان دمکشیدن کوتاهتر معمولاً طعم متعادلتری میدهد؛ جینسینگ را نیز مطابق دستور روی بسته مصرف کنید، چون قدرت فرآوردهها با هم فرق دارد.
- آب را بجوشانید و چند لحظه صبر کنید تا از شدت جوش بیفتد.
- جینسینگ را طبق دستور محصول در آب گرم قرار دهید.
- چای سبز را اضافه کنید و پس از چند دقیقه صاف کنید.
- نخستین بار، مقدار کم بنوشید و واکنش بدن را تا چند ساعت زیر نظر بگیرید.
افزودن شکر زیاد، عسل فراوان یا نوشیدن همزمان قهوه و چای پررنگ، بار محرک و کالری نوشیدنی را بیشتر میکند. اگر هدف شما فقط طعم جینسینگ است، استفاده از چای سبز بدون کافئین هم میتواند گزینه ملایمتری باشد؛ هرچند این محصولات ممکن است همچنان مقدار کمی کافئین داشته باشند.
چه زمانی مصرف آن را متوقف کنیم؟
بیخوابی، سردرد، دلدرد، تهوع، عصبیشدن، لرزش یا تپش قلب از نشانههایی هستند که نباید نادیده گرفته شوند. در صورت بروز واکنش حساسیتی مانند کهیر، تورم لب و صورت یا دشواری تنفس، مصرف را متوقف کنید و فوراً کمک پزشکی بگیرید.
اگر خستگی، خوابآلودگی یا کاهش تمرکز بهطور مداوم وجود دارد، تکیه بر این نوشیدنی راهحل اصلی نیست. کمخونی، اختلال خواب، مشکلات تیروئید، فشار روانی و برخی بیماریها نیز میتوانند چنین علائمی ایجاد کنند و نیازمند بررسی مناسب باشند.
جمعبندی: ترکیب مناسبی برای چه کسی است؟
دمنوش جینسینگ و چای سبز برای یک بزرگسال سالم، در مقدار متعادل و نه نزدیک زمان خواب، میتواند نوشیدنی قابلقبولی باشد؛ اما اثر آن بیشتر به کافئین چای سبز و تفاوت کیفیت فرآورده جینسینگ وابسته است. این ترکیب را درمان یا محرک تضمینی در نظر نگیرید و در صورت بارداری، بیماری زمینهای یا مصرف دارو، پیش از مصرف منظم نظر متخصص را بپرسید.
