هفته سیوهفتم بارداری آغاز دورهای است که جنین برای تولد آمادگی زیادی پیدا کرده، اما رشد او هنوز کاملاً متوقف نشده است. بیشتر نوزادان متولدشده در این زمان میتوانند بدون مراقبت ویژه جدی سازگار شوند، بااینحال هفته ۳۷ از نظر پزشکی «رسیدهٔ اولیه» به شمار میرود، نه رسیدهٔ کامل.
در این هفته باید دو موضوع را همزمان جدی بگیرید: شناخت نشانههای آغاز زایمان و توجه به الگوی معمول حرکات جنین. اطلاعات این مطلب جایگزین ارزیابی پزشک یا ماما نیست؛ بهویژه اگر بارداری پرخطر دارید یا علامت تازهای پیدا کردهاید.
جنین در هفته سیوهفتم بارداری چه تغییراتی دارد؟
جنین معمولاً بخش زیادی از چربی زیر پوست را ذخیره کرده و ظاهر بدنش نسبت به ماههای قبل پُرتر شده است. وزن و قد در این مرحله بین جنینها تفاوت زیادی دارد؛ بنابراین عدد سونوگرافی یا اندازهگیری شکم بهتنهایی برای قضاوت درباره سلامت جنین کافی نیست.
مغز، ریهها و دستگاه عصبی همچنان در حال تکاملاند. ریههای بسیاری از جنینها در هفته ۳۷ عملکرد مناسبی پیدا کردهاند، اما این موضوع به معنی نبودن احتمال مشکلات تنفسی پس از تولد نیست. به همین دلیل، اگر ضرورتی وجود نداشته باشد، معمولاً برای زایمان انتخابی تا رسیدن به هفتههای کاملتر صبر میکنند.
جنین ممکن است در وضعیت سرپایین قرار گرفته باشد و برای تولد آمادهتر شود، اما همه جنینها در این زمان در وضعیت مناسب زایمان واژینال نیستند. پزشک در معاینه و سونوگرافی، وضعیت قرارگیری جنین، جفت و مقدار مایع آمنیوتیک را در صورت نیاز بررسی میکند.
حرکات جنین در هفته ۳۷؛ تغییر نوع حرکت با توقف حرکت فرق دارد
با بزرگتر شدن جنین، فضای رحم محدودتر میشود و ممکن است بهجای غلتزدنهای بزرگ، ضربه، کشش یا حرکتهای موضعی را بیشتر احساس کنید. تغییر شکل حرکت طبیعی است، اما کاهش محسوس الگوی همیشگی حرکت طبیعی تلقی نمیشود.
برای بررسی وضعیت جنین، زمانی را انتخاب کنید که معمولاً فعال است و در وضعیت آرام، حرکتهای او را طبق دستور ماما یا پزشک دنبال کنید. روشهای شمارش حرکت در مراکز مختلف ممکن است متفاوت باشد؛ اگر حرکتها واضحاً کمتر شدهاند یا چیزی با الگوی معمول فرق دارد، تماس با مرکز درمانی را به تأخیر نیندازید.
نشانههای نزدیک شدن زایمان در هفته سیوهفتم بارداری
افتادن شکم، افزایش ترشحات واژن، احساس فشار لگنی و دردهای پراکنده میتوانند در روزها یا هفتههای پایانی دیده شوند، اما هیچکدام بهتنهایی زمان دقیق زایمان را مشخص نمیکنند. خروج بخشی از مخاط دهانه رحم نیز ممکن است چند روز پیش از زایمان یا حتی هنگام شروع آن اتفاق بیفتد.
انقباضهای واقعی معمولاً بهتدریج منظمتر، طولانیتر و شدیدتر میشوند و با استراحت یا تغییر وضعیت از بین نمیروند. برای مراجعه، دستور پزشک یا ماما و فاصله انقباضها را در نظر بگیرید؛ اگر قبلاً زایمان داشتهاید، روند زایمان ممکن است سریعتر پیش برود.
در هر یک از موارد زیر، بهجای منتظر ماندن برای منظم شدن انقباضها، با پزشک یا بیمارستان تماس بگیرید:
- پاره شدن کیسه آب یا خروج مایع شفاف و مداوم از واژن؛
- خونریزی واژینال، بهخصوص اگر بیشتر از لکهبینی باشد؛
- کاهش واضح حرکات جنین؛
- درد شدید یا مداوم شکم، تنگی نفس ناگهانی یا درد قفسه سینه؛
- سردرد شدید، تاری دید، دیدن لکههای نور یا درد قسمت بالای شکم.
مراقبتهای مهم مادر در هفته ۳۷
ویزیتهای پایانی برای بررسی فشار خون، علائم بارداری، رشد و وضعیت جنین و برنامه زایمان اهمیت دارند. اگر نتیجه آزمایشی مانند بررسی باکتری استرپتوکوک گروه B در پرونده شما ثبت شده، آن را با تیم زایمان مرور کنید؛ نتیجه این آزمایش میتواند بر مراقبتهای هنگام زایمان اثر بگذارد.
در این هفته، بهجای امتحان کردن روشهای خانگی برای شروع زایمان، روی آمادهسازی عملی تمرکز کنید. هیچ روش غذایی، دارویی یا گیاهی را بدون تأیید پزشک یا ماما امتحان نکنید؛ طبیعی بودن یک ماده، بیخطر بودن آن در بارداری را تضمین نمیکند.
- مدارک پزشکی، نتیجه آزمایشها و شماره تماس بیمارستان را در دسترس بگذارید.
- کیف زایمان و وسایل ضروری مادر و نوزاد را آماده کنید.
- مسیر رفتوآمد و فرد همراه را از قبل مشخص کنید.
- دستورالعمل مراجعه در صورت شروع انقباض یا پارگی کیسه آب را از مرکز درمانی بپرسید.
- تا حد امکان استراحت کنید و برای خواب، از وضعیت راحت و ایمن توصیهشده در بارداری استفاده کنید.
آیا زایمان در هفته ۳۷ زود محسوب میشود؟
تولد از هفته ۳۷ تا پیش از ۳۹ هفته در دسته «رسیدهٔ اولیه» قرار میگیرد؛ بنابراین زایمان در این زمان مانند تولد پیش از هفته ۳۷، نارس محسوب نمیشود. بااینحال، احتمال زردی، دشواری تغذیه، ناپایداری دمای بدن یا مشکلات تنفسی در نوزادان رسیدهٔ اولیه میتواند از نوزادانی که در هفتههای کاملتر متولد میشوند بیشتر باشد.
به همین دلیل، اگر مادر و جنین شرایط پایدار دارند، القای زایمان یا سزارین انتخابی معمولاً بدون دلیل پزشکی در هفته ۳۷ انجام نمیشود. در مقابل، فشار خون بالا، اختلال رشد جنین، مشکلات جفت، پارگی کیسه آب یا برخی بیماریهای مادر میتوانند باعث شوند پزشک ادامه بارداری را مناسب نداند.
جمعبندی هفته سیوهفتم بارداری
هفته سیوهفتم بارداری زمان آمادگی برای تولد است، نه لزوماً زمان قطعی زایمان. حرکات جنین باید همچنان ادامه داشته باشد، نشانههای پارگی کیسه آب و انقباضهای واقعی را بشناسید و برای هر علامت هشدار مانند خونریزی یا کاهش حرکت، سریع با مرکز درمانی تماس بگیرید. اگر دلیل پزشکی برای پایان بارداری وجود ندارد، درباره بهترین زمان زایمان بر اساس شرایط اختصاصی خود با پزشک یا ماما تصمیم بگیرید.
