درد هنگام رابطه جنسی میتواند از خشکی و اصطکاک ساده تا عفونت، التهاب، مشکلات عضلات کف لگن یا بیماری‌های لگنی و ادراری ناشی شود. این درد ممکن است در ابتدای دخول، عمق واژن یا لگن، آلت تناسلی و بیضه‌ها احساس شود و گاهی بعد از رابطه ادامه پیدا کند.
اگر درد تکرار می‌شود، شدت دارد یا باعث ترس از رابطه شده است، تحمل کردن یا مصرف خودسرانه دارو راه‌حل مناسبی نیست. تعیین محل درد، زمان شروع آن و علائم همراه کمک میکند مراجعه به متخصص زنان یا اورولوژی هدفمندتر باشد.
درد هنگام رابطه جنسی از کجا می‌آید؟
محل و زمان بروز درد، سرنخ مهمی برای پیدا کردن علت است؛ هرچند تشخیص قطعی فقط با معاینه و در صورت نیاز آزمایش انجام می‌شود.
- درد در ورودی واژن: خشکی، تحریک یا زخم پوستی، عفونت، التهاب، انقباض غیرارادی عضلات کف لگن و گاهی حساسیت بافتی میتوانند باعث آن شوند.
- درد در عمق لگن: عفونت لگنی، اندومتریوز، کیست‌های تخمدان، فیبروم، چسبندگی یا برخی مشکلات مثانه و روده از علت‌های احتمالی هستند.
- درد در آلت تناسلی یا بیضه: التهاب، عفونت، آسیب، بیماری‌های پوستی یا مشکلات پروستات و مجاری ادراری باید در نظر گرفته شوند.
- درد بدون علت جسمی آشکار: اضطراب، تجربه درد قبلی، ترس از بارداری یا بیماری، فشار روانی و مشکلات رابطه میتوانند چرخه درد و انقباض عضلات را تشدید کنند؛ این به معنی خیالی بودن درد نیست.
خشکی، اصطکاک و آماده نبودن بدن چه نقشی دارند؟
کاهش رطوبت واژن ممکن است در اثر تحریک ناکافی، اضطراب، تغییرات هورمونی، دوران شیردهی یا برخی داروها رخ دهد. شوینده‌های معطر و شست‌وشوی داخلی واژن نیز میتوانند تحریک و خشکی را بیشتر کنند.
آهسته‌تر پیش رفتن، زمان کافی برای تحریک و گفت‌وگوی روشن درباره میزان راحتی میتواند فشار و اصطکاک را کم کند. استفاده از روان‌کننده مناسب نیز ممکن است کمک‌کننده باشد؛ اگر از کاندوم لاتکس استفاده می‌شود، روان‌کننده‌های روغنی میتوانند به آن آسیب بزنند و نوع پایه‌آب انتخاب معمول‌تری است.
چه علائمی نشان می‌دهند مراجعه پزشکی لازم است؟
دردی که فقط یک‌بار و پس از رابطه‌ای طولانی یا همراه با خشکی ایجاد شده ممکن است با استراحت برطرف شود؛ اما تکرار درد ارزش بررسی دارد. مراجعه را به تعویق نیندازید اگر:
- درد در چند رابطه تکرار شده یا به‌تدریج شدیدتر می‌شود.
- ترشح غیرعادی، بوی ناخوشایند، خارش، سوزش ادرار یا زخم و تاول وجود دارد.
- خونریزی پس از رابطه، خونریزی غیرمعمول یا درد لگنی مداوم دیده می‌شود.
- تب، تهوع، ضعف شدید، درد ناگهانی و شدید شکم یا لگن ایجاد شده است.
- رابطه به‌دلیل درد ممکن نیست یا ترس و انقباض عضلات ادامه پیدا میکند.
- درد در مردان با تورم، قرمزی یا درد بیضه همراه است.
درد شدید و ناگهانی، خونریزی قابلتوجه، تب یا غش نیازمند ارزیابی فوری است. اگر احتمال بارداری وجود دارد و درد یا خونریزی هم‌زمان رخ داده، مراجعه سریع اهمیت بیشتری دارد.
پزشک چگونه علت درد را بررسی میکند؟
پزشک معمولاً درباره محل درد، زمان شروع، رابطه آن با دخول، وضعیت بدن و چرخه قاعدگی سؤال میکند. تعداد دفعات بروز درد، علائم ادراری یا ترشحات، داروهای مصرفی، زایمان یا جراحی قبلی و احتمال عفونت نیز بخشی از شرح حال است.
معاینه باید با توضیح و رضایت فرد انجام شود و می‌توان درباره توقف معاینه در صورت درد شدید صحبت کرد. بسته به علائم، آزمایش عفونت، آزمایش ادرار، تست بارداری یا تصویربرداری درخواست می‌شود؛ اما همه افراد به همه این بررسی‌ها نیاز ندارند.
در مردان نیز معاینه و آزمایش میتواند برای بررسی عفونت، التهاب، مشکلات پوستی، مجاری ادراری یا بیضه‌ها لازم باشد. بهتر است اطلاعات دقیق و بدون خجالت بیان شود، چون پنهان کردن علائم روند تشخیص را دشوار میکند.
تا زمان مراجعه برای کم کردن درد چه کارهایی مفید است؟
- رابطه‌ای را که درد ایجاد میکند متوقف کنید و برای ادامه دادن به خودتان یا شریک جنسی‌تان فشار نیاورید.
- زمان بیشتری برای تحریک اختصاص دهید و با گفت‌وگوی کوتاه، شدت درد و وضعیت راحت‌تر را با شریک خود در میان بگذارید.
- در صورت خشکی، از روان‌کننده مناسب استفاده کنید و از محصولات معطر، شوینده‌های قوی و شست‌وشوی داخلی واژن پرهیز کنید.
- اگر درد با سوزش، ترشح، زخم یا علائم ادراری همراه است، خودسرانه آنتی‌بیوتیک یا داروی ضدقارچ مصرف نکنید.
- تاریخ، محل و شدت درد و علائم همراه را یادداشت کنید تا هنگام مراجعه توضیح دقیق‌تری داشته باشید.
اگر علت درد، انقباض عضلات کف لگن یا اضطراب مرتبط با رابطه باشد، درمان ممکن است به همکاری متخصص زنان یا اورولوژی، فیزیوتراپی کف لگن و متخصص سلامت روان نیاز داشته باشد. این مسیر به معنای مقصر دانستن فرد نیست؛ درد جسمی و فشار روانی اغلب یکدیگر را تقویت می‌کنند.
آیا درد و خونریزی در اولین رابطه طبیعی است؟
اولین رابطه برای همه افراد یکسان نیست و درد یا خونریزی، معیار قابل اعتمادی برای قضاوت درباره بدن یا سابقه جنسی فرد محسوب نمی‌شود. خشکی، ترس، عجله و انقباض عضلات میتوانند درد ایجاد کنند و نبود خونریزی نیز غیرعادی نیست.
رابطه باید بدون اجبار و با رضایت روشن هر دو نفر انجام شود. وجود درد شدید، خونریزی قابلتوجه یا ادامه‌دار و علائم عفونت، حتی در اولین رابطه، نیازمند بررسی پزشکی است.
جمع‌بندی: برای درد هنگام رابطه جنسی چه زمانی اقدام کنیم؟
درد هنگام رابطه جنسی را نباید مسئله‌ای دانست که همیشه باید تحمل شود. اگر درد تکرار می‌شود، رابطه را مختل کرده یا با ترشح، خونریزی، تب، زخم، علائم ادراری یا درد شدید همراه است، برای بررسی علت به متخصص زنان یا اورولوژی مراجعه کنید. تا آن زمان رابطه دردناک را ادامه ندهید و از درمان خودسرانه پرهیز کنید.
