چای اولانگ نوعی چای نیمهاکسیدشده است که از برگهای گیاه کاملیا سیننسیس به دست میآید؛ همان گیاهی که چای سبز و چای سیاه از آن تهیه میشوند. تفاوت اصلی این سه نوشیدنی، در شیوه و میزان اکسید شدن برگهاست. اولانگ از نظر اکسیداسیون میان چای سبز و چای سیاه قرار میگیرد و میتواند طعمی از گل، میوه، عسل، چوب یا حتی برشتهبودن داشته باشد.
برای دمکردن آن معمولاً آب داغِ نهچندان جوش و زمان کوتاه کافی است. چای اولانگ کافئین و پلیفنول دارد و ممکن است بخشی از فواید مرتبط با چای را داشته باشد، اما نباید آن را درمان بیماری یا نوشیدنی جادویی برای کاهش وزن دانست.
چای اولانگ چیست و چه طعمی دارد؟
در فرایند تولید اولانگ، برگها پس از چیدن کمی پژمرده و تحت فرایند اکسیداسیون کنترلشده قرار میگیرند. این فرایند پیش از خشککردن متوقف میشود؛ به همین دلیل اولانگ نه مانند چای سبز کماکسیدشده است و نه مانند چای سیاه کاملاً اکسیدشده.
طعم اولانگ به نوع آن و میزان اکسیداسیون بستگی دارد. نمونههای کماکسیدشده معمولاً عطر روشنتر، گیاهی یا گلمانند دارند، درحالیکه انواع پررنگتر میتوانند مزهای میوهای، عسلی، چوبی یا برشته ایجاد کنند. رنگ دمکرده نیز ممکن است از زرد روشن تا کهربایی و قهوهای متمایل باشد.
طرز تهیه چای اولانگ در قوری یا فنجان
برای شروع، اولانگ را مانند چای سبز یا سیاه با مقدار زیاد آب جوش رها نکنید؛ حرارت و زمان بیش از حد میتواند تلخی و گسی آن را افزایش دهد.
- برای هر فنجان، حدود یک قاشق چایخوری برگ اولانگ یا یک کیسه چای استفاده کنید.
- آب را تا حدود ۸۵ تا ۹۵ درجه سانتیگراد گرم کنید؛ اگر دماسنج ندارید، پس از جوش آمدن آب حدود یک دقیقه صبر کنید.
- آب را روی برگها بریزید و چای را حدود ۳ تا ۵ دقیقه دم کنید.
- نوشیدنی را بچشید؛ اگر کمرنگ بود، بهجای طولانیکردن زیاد زمان، مقدار برگ را کمی بیشتر کنید.
برگهای اولانگِ باکیفیت، بهویژه انواع برگدرشت و پیچیده، معمولاً قابلیت چند بار دمشدن دارند. در دمهای بعدی میتوانید زمان را کمی افزایش دهید. اگر چای طعمی تند و گس پیدا کرد، دفعه بعد آب خنکتر یا زمان کوتاهتری به کار ببرید.
روش دمکردن اولانگ به سبک شرقی
در روش موسوم به گونگفو، مقدار برگ بیشتر و حجم آب کمتر است. مقدار کمی برگ را در قوری کوچک یا پیمانه مخصوص بریزید، آب داغ اضافه کنید و پس از حدود ۳۰ تا ۶۰ ثانیه نوشیدنی را جدا کنید. همین برگ را میتوان چند بار دیگر دم کرد و هر بار زمان را اندکی افزایش داد. این روش برای چشیدن تغییرات عطر و طعم اولانگ مناسب است، اما برای مصرف روزمره، روش قوری یا فنجان سادهتر خواهد بود.
خواص احتمالی چای اولانگ برای بدن
بخش زیادی از ترکیبات چای اولانگ، از جمله پلیفنولها، از خود برگ چای میآیند. پژوهشهای انجامشده درباره چای و ترکیبات آن، احتمال اثرات مفیدی را مطرح کردهاند؛ بااینحال نتیجه تحقیقات به نوع چای، مقدار مصرف و وضعیت سلامت افراد بستگی دارد و نباید از آنها نتیجه درمانی قطعی گرفت.
- دارای ترکیبات آنتیاکسیدانی: پلیفنولهای موجود در چای میتوانند به مقابله با آسیب اکسیداتیو در بدن کمک کنند، اما میزان این اثر در مصرف واقعی روزانه به عوامل مختلفی وابسته است.
- کمک به افزایش هوشیاری: کافئین اولانگ ممکن است بهطور موقت احساس خستگی را کاهش دهد و تمرکز را بهتر کند.
- گزینهای کمکالری: چای اولانگ ساده، بدون شکر، شیر یا خامه کالری بسیار کمی دارد و میتواند جایگزین نوشیدنیهای شیرین شود.
- احتمال اثر محدود بر سوختوساز: کافئین و برخی ترکیبات چای ممکن است اثر کوچکی بر مصرف انرژی داشته باشند؛ این موضوع بهمعنای چربیسوزی قطعی یا کاهش وزن بدون اصلاح سبک زندگی نیست.
برای بهرهبردن از این ویژگیها، افزودن مقدار زیاد شکر یا شیرینکننده مناسب نیست. همچنین نوشیدن بیشتر، الزاماً به معنای دریافت فایده بیشتر نیست و ممکن است کافئین روزانه را بالا ببرد.
چه کسانی باید در مصرف چای اولانگ احتیاط کنند؟
اولانگ نوشیدنی گیاهیِ بدون کافئین نیست. افرادی که به کافئین حساساند ممکن است پس از نوشیدن آن دچار بیخوابی، تپش قلب، بیقراری یا ناراحتی معده شوند. در چنین شرایطی، مقدار کمتر و دمکرده رقیقتر انتخاب مناسبتری است.
چای میتواند جذب آهنِ موجود در غذاهای گیاهی را کاهش دهد؛ بنابراین افراد مبتلا به کمبود آهن بهتر است آن را همزمان با وعده غذایی یا مکمل آهن مصرف نکنند و درباره فاصله مناسب با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند. زنان باردار و شیرده، کودکان و افرادی که داروی خاص مصرف میکنند نیز باید مجموع کافئین روزانه و شرایط فردی خود را در نظر بگیرند.
این توضیحات جایگزین تشخیص یا توصیه شخصی پزشک نیست و درباره بیماریها، بارداری یا مصرف دارو باید نظر متخصص را در اولویت قرار داد.
چطور چای اولانگ مناسب انتخاب و نگهداری کنیم؟
اگر طعمهای لطیف و گلمانند را میپسندید، اولانگهای کماکسیدشده انتخاب مناسبی هستند. برای عطرهای عمیقتر و مزههای برشته، باید سراغ انواع پررنگتر رفت. برگ کامل معمولاً امکان دمکردن چندباره و تجربه عطر پیچیدهتری را فراهم میکند، درحالیکه چای کیسهای برای آمادهسازی سریع کاربردیتر است.
برگها را در ظرفی کاملاً دربسته، خشک و دور از نور، رطوبت، حرارت و بوهای تند نگه دارید. قرار دادن چای در کنار ادویه، قهوه یا مواد غذایی معطر میتواند بوی آن را تغییر دهد. اگر برگها بوی ماندگی یا رطوبت گرفتهاند، بهتر است مصرف نشوند.
جمعبندی؛ چای اولانگ را چگونه بنوشیم؟
چای اولانگ چایی نیمهاکسیدشده با طعمی میان چای سبز و سیاه است که با آب ۸۵ تا ۹۵ درجه و حدود ۳ تا ۵ دقیقه زمان، بهخوبی دم میشود. این نوشیدنی کافئین و پلیفنول دارد و میتواند جایگزینی کمکالری برای نوشیدنیهای شیرین باشد، اما خواص آن نباید بهعنوان درمان یا راهکار مستقل کاهش وزن بزرگنمایی شود. مقدار مصرف را با حساسیت خود به کافئین، زمان خواب و وضعیت سلامتتان هماهنگ کنید.
