خواص و روش تهیه چای سبز زمانی نتیجه بهتری دارد که هم مقدار مصرف را جدی بگیرید و هم برگها را با آب جوش نسوزانید. چای سبز منبع کافئین و ترکیبات گیاهی مانند کاتچینهاست و میتواند جایگزین مناسبی برای نوشیدنیهای شیرین باشد؛ اما نوشیدنی معجزهآسا برای لاغری یا درمان بیماریها نیست.
برای یک فنجان خوشطعم، یک قاشق چایخوری چای سبز خشک را با آب حدود ۷۰ تا ۸۰ درجه دم کنید و پس از دو تا سه دقیقه بنوشید. آب صددرصد جوش و دمکشیدن طولانی معمولاً بیشترین نقش را در تلخ شدن چای سبز دارند.
خواص چای سبز برای بدن چیست؟
بخش مهمی از ترکیبات چای سبز را پلیفنولها، بهویژه کاتچینها، تشکیل میدهند. این ترکیبات در پژوهشها بهدلیل فعالیت آنتیاکسیدانی بررسی شدهاند؛ با این حال اثر واقعی نوشیدن چای به مقدار مصرف، وضعیت سلامت، رژیم غذایی و شیوه زندگی فرد بستگی دارد.
جایگزین کمکالری برای نوشیدنیهای شیرین
چای سبز ساده تقریباً کالری قابلتوجهی ندارد و میتواند به جای نوشابه، شربت یا چای شیرین مصرف شود. این فایده بیشتر از حذف قند اضافه به دست میآید، نه از خاصیت چربیسوزی چشمگیر خود چای.
کافئین و افزایش هوشیاری
چای سبز کافئین دارد، هرچند مقدار آن معمولاً از یک فنجان قهوه کمتر است و به نوع برگ، مقدار چای و زمان دمکشیدن بستگی دارد. کافئین ممکن است برای مدتی کوتاه احساس هوشیاری را بیشتر کند، اما در افراد حساس میتواند بیقراری، تپش قلب یا اختلال خواب ایجاد کند.
ارتباط احتمالی با سلامت قلب و سوختوساز
برخی مطالعات، مصرف متعادل چای سبز را با شاخصهای بهتر سلامت قلب و تغییرات خفیف در سوختوساز مرتبط دانستهاند، اما این یافتهها به معنی پیشگیری یا درمان قطعی بیماری نیستند. چای سبز نباید جای دارو، رژیم درمانی یا توصیه پزشک را بگیرد.
روش تهیه چای سبز بدون تلخی
- آب را بجوشانید و کمی صبر کنید. آب جوش مستقیم، برگهای ظریف چای سبز را بیش از حد استخراج میکند. اگر دماسنج ندارید، حدود پنج تا هفت دقیقه پس از خاموش کردن کتری صبر کنید.
- مقدار چای را اندازه بگیرید. برای یک فنجان ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیلیتری، یک قاشق چایخوری چای سبز خشک کافی است. چای کیسهای را نیز مطابق دستور بسته، معمولاً با یک فنجان آب، مصرف کنید.
- برگها را دم کنید. آب را روی چای بریزید و دو تا سه دقیقه زمان بدهید. چایهای لطیفتر ممکن است با زمان کمتر و انواع پررنگتر با کمی زمان بیشتر طعم مطلوبی پیدا کنند.
- چای را صاف و تازه مصرف کنید. برگها را پس از رسیدن به طعم مناسب خارج کنید و برای کمتر شدن تلخی، آنها را فشار ندهید.
اگر طعم چای سبز برایتان تند است، چند قطره آبلیموی تازه یا مقدار کمی نعناع میتواند عطر آن را متعادل کند. افزودن عسل فقط پس از ولرم شدن نوشیدنی انجام شود و نباید باعث تبدیل آن به یک نوشیدنی پرقند شود.
بهترین زمان نوشیدن چای سبز چه موقع است؟
زمان مناسب به هدف و شرایط بدن شما بستگی دارد. نوشیدن آن در فاصله بین وعدههای غذایی برای بسیاری از افراد قابلتحمل است، اما اگر معده حساسی دارید، بهتر است آن را با معده کاملاً خالی مصرف نکنید.
چای سبز را بلافاصله همراه غذا یا درست بعد از آن ننوشید؛ ترکیبات چای میتوانند جذب آهن غیرهِم، یعنی آهن موجود در منابع گیاهی، را کاهش دهند. افراد مبتلا به کمخونی یا کسانی که مکمل آهن مصرف میکنند بهتر است درباره فاصله مناسب با پزشک یا داروساز مشورت کنند.
بهدلیل وجود کافئین، مصرف عصرگاهی یا شبانه ممکن است خواب بعضی افراد را مختل کند. اگر بعد از نوشیدن چای سبز بیخوابی یا تپش قلب دارید، مقدار آن را کم کنید و زمان مصرف را به ساعات ابتدایی روز منتقل کنید.
چه کسانی باید در مصرف چای سبز احتیاط کنند؟
نوشیدن معمولی چای سبز با مصرف عصارهها و مکملهای غلیظ آن یکسان نیست. عصارههای چای سبز دوز بالاتری از ترکیبات فعال دارند و در برخی افراد میتوانند با داروها تداخل ایجاد کنند یا به کبد آسیب بزنند؛ بنابراین مصرف آنها بدون نظر متخصص توصیه نمیشود.
- افراد باردار و شیرده باید مجموع دریافت کافئین روزانه را در نظر بگیرند و درباره مقدار مناسب با پزشک مشورت کنند.
- افراد مبتلا به کمخونی فقر آهن بهتر است چای سبز را همزمان با وعده غذایی یا قرص آهن مصرف نکنند.
- کسانی که به کافئین حساسیت دارند، فشارخون یا تپش قلبشان با کافئین تغییر میکند، باید مقدار کمتری بنوشند.
- در صورت مصرف داروهای منظم، بهخصوص داروهای قلبی یا داروهایی که سطح خونی آنها حساس است، درباره مصرف روزانه چای سبز از داروساز سؤال کنید.
این توصیهها جایگزین ارزیابی پزشکی نیستند. اگر بیماری زمینهای دارید یا با مصرف چای سبز علائمی مانند تپش قلب، تهوع یا بیخوابی مداوم پیدا میکنید، مصرف را متوقف و با پزشک مشورت کنید.
جمعبندی خواص و روش تهیه چای سبز
خواص و روش تهیه چای سبز را باید در کنار هم دید: این نوشیدنی ساده میتواند منبع ترکیبات گیاهی و جایگزینی کمکالری برای نوشیدنیهای شیرین باشد، اما اثر آن به مصرف متعادل وابسته است. برای طعم بهتر و کاهش تلخی، از آب ۷۰ تا ۸۰ درجه، یک قاشق چایخوری برگ برای هر فنجان و دو تا سه دقیقه دمآوری استفاده کنید و آن را نزدیک خواب یا همزمان با آهن ننوشید.
