حمام کردن گربه برای بیشتر گربههای سالم و خانگی ضروری نیست؛ چون گربهها بخش زیادی از نظافت بدنشان را با لیسیدن و مرتب کردن موها انجام می‌دهند. بااین‌حال، وقتی بدن گربه به مادهای چسبناک یا آلوده آغشته شده، موها به‌شدت کثیف شده‌اند یا دامپزشک برای بیماری پوستی شست‌وشو را توصیه کرده است، حمام می‌تواند لازم باشد.
زمان مناسب و روش اجرا مهم‌تر از تعداد دفعات است. حمام‌های بی‌دلیل ممکن است پوست را خشک کنند و برای گربه‌ای که از آب می‌ترسد، استرس و خطر خراش ایجاد کنند؛ بنابراین هدف، شست‌وشوی کوتاه، ایمن و تا حد ممکن آرام است.
حمام کردن گربه چه زمانی لازم است؟
هیچ عدد ثابتی برای حمام همهٔ گربهها وجود ندارد. گربهٔ کوتاه‌مو و سالم معمولاً با برس کشیدن منظم، پاک کردن موضعی و مراقبت معمول تمیز می‌ماند. در مقابل، موهای بلند، چاقی، سالمندی یا درد مفاصل می‌تواند توانایی گربه را برای نظافت کامل بدن کاهش دهد.
حمام در این موقعیت‌ها ممکن است منطقی باشد:
- مادهای چرب، چسبناک، بدبو یا بالقوه سمی به مو و پوست چسبیده است.
- مدفوع یا ادرار به موهای اطراف بدن چسبیده و پاک‌سازی موضعی کافی نیست.
- دامپزشک برای یک بیماری پوستی یا استفاده از شامپوی درمانی آن را تجویز کرده است.
- گربهٔ بیمو به دلیل تجمع چربی روی پوست به مراقبت شست‌وشویی منظم نیاز دارد.
- گربهٔ بسیار مسن، دارای اضافه‌وزن یا کم‌توان نمی‌تواند بدنش را به‌خوبی تمیز کند.
اگر گربه با مادهای شیمیایی، شوینده، روغن، رنگ یا مادهٔ ناشناخته تماس داشته است، اجازه ندهید آن را لیس بزند. در چنین شرایطی، پیش از شست‌وشو با دامپزشک تماس بگیرید؛ چون نوع ماده تعیین می‌کند آبکشی در خانه مناسب است یا نه.
پیش از حمام گربه چه چیزهایی آماده کنیم؟
بیشتر دشواری حمام از آماده نبودن وسایل و طولانی شدن کار ایجاد میشود. پیش از آوردن گربه، همهٔ وسایل را کنار دستتان بگذارید تا او را در حمام تنها نگذارید.
- شامپوی مخصوص گربه، ترجیحاً بدون عطر تند و متناسب با نوع پوست
- دو یا سه حولهٔ جاذب و یک حولهٔ کوچک برای کنترل بدن
- یک تشت یا سینک تمیز با سطح ضدلغزش
- یک لیوان یا دوش دستی با فشار ملایم
- برس مناسب برای باز کردن گره‌های مو پیش از خیس شدن
- تشویقی مورد علاقهٔ گربه
دمای اتاق را گرم و بدون جریان هوای سرد نگه دارید. آب باید ولرم باشد، نه داغ و نه سرد. چند سانتی‌متر آب در تشت کافی است؛ گربه را در وان پر از آب قرار ندهید، چون عمق زیاد ترس و خطر غرق شدن را افزایش می‌دهد.
روش درست حمام کردن گربه، مرحله‌به‌مرحله
- موها را بررسی کنید. پیش از آبکشی، گره‌ها و آلودگی‌های سطحی را با برس یا دستکش جدا کنید. گره‌های فشرده را با قیچی نزدیک پوست نبرید؛ پوست گربه ظریف است و به‌سادگی آسیب می‌بیند.
- گربه را آرام وارد محیط کنید. اگر ممکن است چند روز قبل، او را با صدای آب، تشت خالی و لمس آرام پنجه‌ها آشنا کنید. در روز حمام، با گرفتن محکم یا کشیدن ناگهانی بدن، ترس او را بیشتر نکنید.
- بدن را به‌آرامی خیس کنید. آب را از گردن به پایین بریزید و از صورت، گوش‌ها و چشم‌ها فاصله بگیرید. آب را مستقیم روی سر نگیرید؛ برای تمیز کردن صورت، از پارچهٔ مرطوب استفاده کنید.
- شامپو را رقیق و پخش کنید. مقدار کمی شامپوی مخصوص گربه را روی بدن پخش کنید و با حرکت آرام دست ماساژ دهید. شکم، زیر بغل و اطراف دم را با دقت تمیز کنید، اما اجازه ندهید کف وارد چشم، بینی یا گوش شود.
- کاملاً آبکشی کنید. باقی ماندن شامپو روی پوست می‌تواند باعث خارش و تحریک شود و گربه بعداً آن را هنگام لیسیدن وارد بدن کند. آبکشی را تا زمانی ادامه دهید که هیچ کف یا لغزندگی روی موها نماند.
- بدن را خشک کنید. گربه را در حوله بپیچید و با فشار ملایم آب اضافی را بگیرید؛ حوله را روی پوست نکشید. او را تا خشک شدن کامل در اتاق گرم نگه دارید.
سشوار برای بعضی گربهها ترسناک است. اگر ناچار به استفاده هستید، از باد ملایم و دمای خنک یا بسیار کم، با فاصلهٔ مناسب استفاده کنید و هرگز باد داغ را مستقیم روی پوست نگیرید. برای گربه‌ای که به‌شدت مضطرب میشود، حوله و اتاق گرم انتخاب امن‌تری است؛ حتی اگر خشک شدن کمی بیشتر طول بکشد.
چطور حمام را برای گربه کم‌استرس‌تر کنیم؟
پنجه‌های گربه روی سطح خیس سر می‌خورند و همین موضوع می‌تواند باعث تقلا شود. یک حوله یا کف‌پوش ضدلغزش در کف تشت بگذارید و بدن گربه را از ناحیهٔ شانه‌ها حمایت کنید؛ گردن را فشار ندهید و او را از پوست پشت گردن بلند نکنید.
حمام را در سکوت و با حرکات قابل پیش‌بینی انجام دهید. تنبیه، داد زدن و آب پاشیدن به صورت، اعتماد گربه را کمتر می‌کند. اگر در میانهٔ کار بدنش سفت شد، نفس‌نفس زد، گوش‌ها را خواباند یا به‌طور شدید چنگ زد، سرعت کار را کم کنید و در صورت امکان پس از آبکشی کامل، حمام را متوقف کنید.
برای گربههای بسیار ترسو، تمیز کردن موضعی با پارچهٔ مرطوب یا شست‌وشوی فقط بخش آلوده معمولاً بهتر از حمام کامل است؛ مگر اینکه دامپزشک شست‌وشوی کامل را ضروری بداند.
چه چیزهایی را نباید برای شست‌وشوی گربه استفاده کرد؟
- شامپو، صابون، نرم‌کننده یا محصولات معطر مخصوص انسان
- شامپوی ضدکک سگ، به‌ویژه محصولات حاوی پرمترین
- مواد خانگی مانند وایتکس، سرکهٔ غلیظ، الکل یا اسانس‌های گیاهی
- گوش‌پاک‌کن یا ریختن آب داخل مجرای گوش
- آب داغ، باد داغ سشوار یا حمام طولانی
اگر هدف از حمام درمان خارش، شوره، زخم، ریزش مو یا بوی غیرعادی پوست است، خودسرانه شامپوی درمانی انتخاب نکنید. این علائم می‌توانند علت‌های مختلفی داشته باشند و اطلاعات این مطلب جایگزین معاینهٔ دامپزشک نیست.
بعد از حمام چه مراقبتی لازم است؟
پس از خشک شدن، پوست را از نظر قرمزی، خراش یا باقی‌ماندن کف بررسی کنید. در گربههای مو‌بلند، موها را به‌آرامی برس بزنید تا هنگام خشک شدن گره نخورند؛ اما اگر پوست حساس یا تحریک‌شده است، برس کشیدن را به بعد موکول کنید.
تا چند ساعت گربه را در فضای گرم و دور از پنجرهٔ باز نگه دارید و اجازه دهید بعد از پایان کار استراحت کند. اگر لرزش مداوم، بی‌حالی، استفراغ، تنگی نفس یا قرمزی شدید پوست دیده شد، با دامپزشک تماس بگیرید.
جمع‌بندی: حمام کردن گربه برای بیشتر گربههای سالم فقط زمانی لازم است که آلودگی جدی وجود داشته باشد یا دامپزشک آن را توصیه کند. آماده‌سازی قبلی، شامپوی مخصوص گربه، آب ولرم، جلوگیری از خیس شدن صورت و خشک کردن کامل، چهار اصل حمام ایمن و کم‌استرس هستند.
