انتخاب غذای مناسب گربه فقط به علاقه حیوان یا گران‌بودن محصول بستگی ندارد. سن، وزن، میزان فعالیت، عقیم‌شدن، بیماری‌های زمینه‌ای و وضعیت بدن تعیین می‌کنند گربه به چه نوع غذا و چه مقدار از آن نیاز دارد.
بچهگربه برای رشد استخوان، عضله و مغز به غذای پرانرژیِ مخصوص سن رشد نیاز دارد؛ گربه بالغ معمولاً با وعده‌های کنترل‌شده و غذای کامل و متعادل زندگی سالم‌تری خواهد داشت. مقدارهای روی بسته‌بندی نقطه شروع‌اند و باید با تغییر وزن و فرم بدن حیوان تنظیم شوند.
غذای مناسب گربه را چگونه انتخاب کنیم؟
روی بسته‌بندی، به دنبال غذایی باشید که برای گربه و مرحله سنی موردنظر تولید شده و «کامل و متعادل» بودن آن را نشان می‌دهد. غذای بچهگربه، گربه بالغ و گربه سالمند از نظر انرژی و مواد مغذی یکسان نیستند؛ بنابراین جایگزین‌کردن آن‌ها بدون دلیل، انتخاب دقیقی نیست.
غذای خشک نگهداری آسان‌تری دارد و به اندازه‌گیری وعده‌ها کمک می‌کند، اما غذای مرطوب آب بیشتری به بدن می‌رساند و برای برخی گربههای کم‌آب‌نوش یا بدغذا جذاب‌تر است. ترکیب هر دو نوع، در صورتی که مقدار کل روزانه کنترل شود، میتواند گزینه مناسبی باشد.
فهرست مواد اولیه به‌تنهایی معیار کافی برای قضاوت نیست. میزان کالری، پروتئین، چربی و مناسب‌بودن غذا برای سن گربه اهمیت بیشتری دارد؛ اگر گربه بیماری کلیه، ادراری، گوارشی یا اضافه‌وزن دارد، انتخاب رژیم درمانی باید با نظر دامپزشک انجام شود.
برنامه غذایی بچهگربه از تولد تا یک‌سالگی
تولد تا حدود چهار هفتگی
در این دوره، شیر مادر بهترین تغذیه است. بچه‌گربه‌ای که مادر ندارد باید با شیرخشک مخصوص بچهگربه تغذیه شود؛ شیر گاو به‌دلیل ترکیب نامناسب میتواند باعث اسهال و دریافت ناکافی مواد مغذی شود. برای بچهگربه بسیار کم‌سن، روش و تعداد تغذیه باید از دامپزشک یا مرکز حمایت از حیوانات پرسیده شود.
حدود چهار تا هشت هفتگی
دوره از شیرگیری بهتدریج آغاز می‌شود. مقدار کمی غذای مرطوب مخصوص بچهگربه یا غذای خشکِ خیس‌خورده را در ظرف کم‌عمق بگذارید و اجازه دهید حیوان با سرعت خودش آن را امتحان کند. تغییر کامل و ناگهانی از شیر به غذای جامد میتواند باعث ناراحتی گوارشی شود.
دو تا شش ماهگی
بچهگربه در این سن معمولاً به سه وعده کوچک یا بیشتر نیاز دارد، چون معده‌اش کوچک است اما انرژی زیادی مصرف می‌کند. غذای مخصوص رشد را طبق جدول روی بسته و با توجه به وزن فعلی بدهید؛ غذا را برای کل روز بدون اندازه‌گیری در ظرف رها نکنید، به‌خصوص اگر گربه پرخور است.
شش تا دوازده ماهگی
بسته به نژاد، جثه و نظر دامپزشک، تعداد وعده‌ها میتواند به دو وعده در روز نزدیک شود. بسیاری از گربهها تا حدود یک‌سالگی همچنان به غذای مخصوص بچهگربه نیاز دارند، اما گربههای درشت‌جثه ممکن است دیرتر به غذای بالغ منتقل شوند.
برنامه غذایی گربه بالغ و مقدار هر وعده
برای بیشتر گربههای بالغ، دو وعده اندازهگیریشده در روز مناسب است. گربههای عقیم‌شده یا کم‌تحرک معمولاً به کالری کمتری نیاز دارند و آزادگذاشتن غذای خشک میتواند به افزایش وزن منجر شود؛ وزن غذا را با پیمانه مشخص یا ترازوی آشپزخانه کنترل کنید.
جدول تغذیه روی بسته‌بندی بر اساس وزن و شرایط عمومی نوشته می‌شود، نه نیاز دقیق همه گربهها. مقدار پیشنهادی را از کمترین محدوده مناسب شروع کنید و هر دو تا چهار هفته وزن و فرم بدن را بررسی کنید. دنده‌ها باید با لمس احساس شوند، اما به‌طور واضح بیرون نزده باشند؛ شکم بسیار آویزان یا ناتوانی در لمس دنده‌ها میتواند نشانه اضافه‌وزن باشد.
- گربه کم‌تحرک، عقیم‌شده یا دارای اضافه‌وزن: مقدار روزانه کمتر و وعده‌های دقیق‌تر.
- گربه فعال یا لاغر: مقدار غذا فقط پس از بررسی وضعیت بدن افزایش یابد، نه صرفاً بر اساس درخواست حیوان.
- گربه‌ای که هم غذای خشک و هم مرطوب می‌خورد: کالری هر دو نوع در مجموع روزانه حساب شود.
- تشویقی‌ها: بهتر است بخش کوچکی از دریافت روزانه باشند و جای غذای کامل را نگیرند.
آب، غذای مرطوب و غذای خشک چه نقشی دارند؟
آب تازه باید همیشه در دسترس باشد و بهتر است چند ظرف آب در نقاط آرام خانه قرار گیرد. بعضی گربهها از آبخوری متحرک استقبال می‌کنند، اما تمیزبودن ظرف و تازه‌بودن آب از نوع ظرف مهم‌تر است.
غذای مرطوب میتواند به دریافت آب کمک کند، ولی نباید بیش از چند ساعت در دمای اتاق بماند. غذای خشک نیز اگر در ظرف باز و در معرض رطوبت نگهداری شود، تازگی و کیفیتش را از دست می‌دهد. هر دو نوع را در بسته‌بندی اصلی و دور از گرما و رطوبت نگه دارید.
غذاهایی که نباید به گربه بدهید
غذاهای سفره معمولاً نمک، چربی یا ادویه بیشتری از نیاز گربه دارند و نباید بخش اصلی رژیم او باشند. پیاز و سیر، شکلات، الکل، کافئین، انگور و کشمش و خوراکیهای حاوی زایلیتول برای گربه خطرناک‌اند. استخوان پخته، گوشت خام بدون برنامه بهداشتی و ماهی خام نیز می‌توانند خطر آسیب، آلودگی یا عدم تعادل غذایی ایجاد کنند.
شیر گاو غذای لازم گربه نیست و بسیاری از گربهها پس از دوره شیرخوارگی لاکتوز را به‌خوبی تحمل نمی‌کنند. تن ماهی انسانی هم نباید به‌صورت روزانه جای غذای کامل را بگیرد؛ اگر به‌عنوان تشویقی استفاده می‌شود، مقدار آن کم و بدون روغن و ادویه باشد.
تغییر غذا و نشانه‌های نیاز به دامپزشک
غذا را طی هفت تا ده روز تغییر دهید: ابتدا مقدار کمی از غذای جدید را با غذای قبلی مخلوط کنید و سهم آن را بهتدریج بالا ببرید. استفراغ مکرر، اسهال ادامهدار، بی‌اشتهایی، کاهش وزن، تشنگی غیرعادی یا تغییر واضح در ادرار نیازمند بررسی دامپزشکی است و نباید فقط با عوض‌کردن برند غذا درمان شود.
اگر گربه بیش از یک روز غذا نخورد، به‌ویژه اگر اضافه‌وزن دارد یا بی‌حال است، پیگیری را به تأخیر نیندازید. رژیم‌های حذف‌شده، غذای خام و مکمل‌های ویتامینی بدون تجویز نیز برای درمان خودسرانه مناسب نیستند.
جمع‌بندی: غذای مناسب گربه باید کامل، متعادل و متناسب با سن و وضعیت بدن حیوان باشد. برنامه غذایی بچهگربه معمولاً وعده‌های کوچک‌تر و غذای مخصوص رشد دارد، در حالی که گربه بالغ به مقدار کنترل‌شده، آب تازه و پایش منظم وزن نیازمند است.
