مقدمه
احتمالاً اسم HPV یا ویروس پاپیلومای انسانی رو بارها شنیده باشید، اما هنوز براتون سؤال باشه که این ویروس دقیقاً چیه، چطور منتقل میشه و آیا ابتلا به اون همیشه خطرناکه یا نه.
واقعیت اینه که HPV یکی از شایعترین عفونتهای ویروسی منتقله از راه تماس جنسی در دنیاست و بیشتر افرادی که از نظر جنسی فعال هستن، در طول زندگی حداقل یک بار به یکی از انواع اون مبتلا میشن. البته این موضوع به معنی خطرناک بودن همیشگی HPV نیست؛ چون در بیشتر موارد، سیستم ایمنی بدن خودش ویروس رو از بین میبره و فرد حتی متوجه ابتلا هم نمیشه.
با این حال، بعضی از انواع HPV میتونن باعث زگیل تناسلی یا در مواردی، زمینهساز بعضی سرطانها مثل سرطان دهانه رحم بشن. به همین دلیل آشنایی با این ویروس و راههای پیشگیری از اون اهمیت زیادی داره.
HPV چیست؟
HPV که مخفف Human Papillomavirus یا ویروس پاپیلومای انسانیه، گروه بزرگی از ویروسهاست که بیش از ۱۰۰ نوع مختلف داره. از بین این ویروسها، بیش از ۴۰ نوع میتونن از طریق تماس جنسی منتقل بشن و نواحی تناسلی، دهان یا گلو رو درگیر کنن.
بعضی از انواع HPV فقط باعث ایجاد زگیل میشن و بعضی دیگه اگر برای مدت طولانی در بدن باقی بمونن، ممکنه احتمال ابتلا به بعضی سرطانها رو افزایش بدن.
خبر خوب اینه که بیشتر انواع HPV هیچ مشکل جدی ایجاد نمیکنن و بدن در مدت یک تا دو سال اونها رو از بین میبره.
آیا همه انواع HPV خطرناک هستن؟
خیر
HPV به دو گروه اصلی تقسیم میشه:
انواع کمخطر:
این نوعها معمولاً باعث زگیل تناسلی میشن و ارتباطی با سرطان ندارن. البته وجود زگیل هم باید توسط پزشک بررسی و در صورت نیاز درمان بشه.
انواع پرخطر:
بعضی از گونههای HPV میتونن باعث تغییرات غیرطبیعی در سلولها بشن. اگر این تغییرات برای مدت طولانی درمان یا پیگیری نشن، ممکنه در آینده احتمال ابتلا به سرطان دهانه رحم، مقعد، آلت تناسلی یا بعضی سرطانهای دهان و گلو رو افزایش بدن.
به همین دلیل انجام غربالگریهای منظم، بهخصوص برای خانمها، اهمیت زیادی داره.
HPV چطور منتقل میشه؟
اصلیترین راه انتقال HPV، تماس مستقیم پوست با پوست در رابطه جنسیه.
این ویروس میتونه از طریق:
• رابطه واژینال
• رابطه مقعدی
• رابطه دهانی
• تماس مستقیم پوست ناحیه تناسلی
منتقل بشه.
نکته مهم اینه که برای انتقال HPV، حتماً نیازی به دخول نیست و حتی تماس پوستی هم میتونه باعث انتقال ویروس بشه.
به همین دلیل، استفاده از کاندوم اگرچه خطر انتقال رو کاهش میده، اما نمیتونه به طور کامل از ابتلا جلوگیری کنه.
آیا ممکنه کسی HPV داشته باشه اما هیچ علامتی نداشته باشه؟
بله، و اتفاقاً این موضوع خیلی شایعه.
بیشتر افرادی که به HPV مبتلا میشن، هیچ علامت ظاهری ندارن و خودشون هم از وجود ویروس در بدنشون خبر ندارن.
همین موضوع باعث میشه فرد بدون اینکه بدونه، ویروس رو به شریک جنسی خودش منتقل کنه.
همچنین ممکنه یک فرد همزمان به چند نوع مختلف HPV مبتلا باشه، بدون اینکه علامت خاصی داشته باشه.
علائم HPV چیست؟
یکی از دلایلی که HPV اینقدر شایعه، اینه که بیشتر افراد هیچ علامتی ندارن و اصلاً متوجه ابتلا به این ویروس نمیشن.
در واقع، بیشتر عفونتهای HPV بدون اینکه مشکلی ایجاد کنن، طی یکی دو سال توسط سیستم ایمنی بدن از بین میرن.
اما اگر ویروس در بدن باقی بمونه، ممکنه باعث بروز بعضی علائم یا مشکلات بشه.
شایعترین علائم عبارتاند از:
• زگیل تناسلی
• زگیل اطراف مقعد
• زگیل داخل یا اطراف واژن
• زگیل روی آلت تناسلی
• در موارد نادر، زگیل داخل گلو یا مجاری تنفسی
بعضی از انواع HPV هم اصلاً زگیل ایجاد نمیکنن، اما ممکنه باعث تغییرات سلولی بشن که فقط با آزمایش قابل تشخیصه.
آیا داشتن زگیل تناسلی یعنی سرطان میگیریم؟
خیر.
این یکی از رایجترین باورهای اشتباه درباره HPV است.
نوع ویروسی که باعث زگیل تناسلی میشه، معمولاً با نوعی که باعث سرطان میشه فرق داره.
یعنی اگر فردی زگیل تناسلی داشته باشه، لزوماً به این معنی نیست که در آینده به سرطان مبتلا میشه.
البته این موضوع دلیل نمیشه که زگیل یا عفونت HPV رو نادیده بگیریم و بهتره حتماً توسط پزشک بررسی بشه.
HPV در زنان چه مشکلاتی ایجاد میکنه؟
بیشتر زنانی که به HPV مبتلا میشن، هیچ علامتی ندارن و ویروس بدون درمان از بین میره.
اما در بعضی موارد ممکنه:
• زگیل تناسلی ایجاد بشه.
• تغییرات غیرطبیعی در سلولهای دهانه رحم به وجود بیاد.
• در صورت باقی موندن ویروسهای پرخطر، احتمال سرطان دهانه رحم افزایش پیدا کنه.
همچنین بعضی از انواع HPV میتونن خطر سرطان واژن، فرج، مقعد یا گلو رو هم افزایش بدن.
به همین دلیل انجام منظم آزمایش پاپ اسمیر و در صورت نیاز آزمایش HPV اهمیت زیادی داره.
HPV در مردان چه مشکلاتی ایجاد میکنه؟
در مردان هم بیشتر موارد HPV بدون علامته.
اما بعضی افراد ممکنه دچار زگیل تناسلی بشن یا در موارد نادر، انواع پرخطر ویروس باعث افزایش احتمال سرطان آلت تناسلی، مقعد یا گلو بشن.
اگر هرگونه برجستگی، زخم یا ضایعه غیرعادی روی آلت تناسلی، بیضه یا اطراف مقعد مشاهده کردید، بهتره برای بررسی به پزشک مراجعه کنید.
چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا به HPV هستن؟
اگرچه هر فردی که رابطه جنسی داشته باشه ممکنه به HPV مبتلا بشه، اما بعضی عوامل احتمال ابتلا رو بیشتر میکنن:
• داشتن شرکای جنسی متعدد
• رابطه جنسی بدون استفاده از روشهای محافظتی
• شروع رابطه جنسی در سن پایین
• ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن
• ابتلا به بعضی عفونتهای منتقله از راه جنسی
این عوامل به معنی ابتلای قطعی نیستن، اما احتمال انتقال ویروس رو افزایش میدن.
جمعبندی
HPV یکی از شایعترین ویروسهای منتقله از راه تماس جنسیه و بیشتر افراد در طول زندگی حداقل یک بار با اون مواجه میشن. با اینکه بیشتر انواع HPV بدون ایجاد مشکل از بین میرن، اما آشنایی با راههای انتقال، علائم و تفاوت انواع کمخطر و پرخطر این ویروس میتونه به تشخیص و پیشگیری بهموقع کمک کنه.
ادامه مطلب:
آزمایش HPV چیست؟ از پاپ اسمیر تا درمان- پارت "۲"
راههای پیشگیری از HPV و HPV در بارداری- پارت "۳"
منبع
Everything you Need to Know About Human Papillomavirus Infection
