خشکی پوست دست در پاییز یکی از مشکلات شایع پوستی است که با سردتر شدن هوا بیشتر دیده میشود. کاهش رطوبت هوا، استفاده از وسایل گرمایشی، شستوشوی مکرر دستها و تماس با مواد شوینده میتوانند سد محافظ پوست را ضعیف کنند و باعث از دست رفتن رطوبت آن شوند.
نتیجه معمولاً پوستی زبر، کشیده، پوستهپوسته و گاهی خارشدار است. اگر خشکی پوست دست شدید شود، ترکهای دردناک و حتی خونریزی نیز ممکن است ایجاد شود. خوشبختانه با چند تغییر ساده در روتین مراقبت از پوست میتوان تا حد زیادی از این مشکل پیشگیری کرد.
چرا پوست دست در پاییز خشک میشود؟
پوست برای حفظ رطوبت به یک سد پوستی سالم نیاز دارد. هوای سرد و خشک پاییز و زمستان میتواند میزان رطوبت پوست را کاهش دهد. از طرف دیگر، سیستمهای گرمایشی هوای داخل خانه را خشکتر میکنند و شرایط را برای خشکی پوست دست فراهم میکنند.
- شستوشوی زیاد دستها
شستن دستها برای پیشگیری از انتقال میکروبها ضروری است، اما شستوشوی مکرر، بهخصوص با آب داغ و شویندههای قوی، میتواند چربیهای طبیعی پوست را کاهش دهد. استفاده مداوم از مواد ضدعفونیکننده نیز ممکن است باعث خشکی و تحریک پوست شود.
به همین دلیل، هدف حذف شستوشوی دست نیست؛ بلکه باید روش شستوشو و مراقبت بعد از آن را اصلاح کرد.
- تماس با مواد شوینده
مایع ظرفشویی، شویندههای خانگی و برخی مواد شیمیایی میتوانند پوست دست را تحریک کنند. تماس مکرر با این مواد، بهخصوص در افرادی که پوست حساسی دارند، احتمال خشکی و التهاب را افزایش میدهد.
علائم خشکی پوست دست در پاییز چیست؟
خشکی پوست دست معمولاً با علائم زیر همراه است:
- احساس کشیدگی و زبری پوست
- پوستهپوسته شدن
- خارش
- قرمزی و سوزش
- ترکهای سطحی
- ترکهای عمیق و دردناک در موارد شدید
اگر ترکها خونریزی کنند یا پوست دچار التهاب شدید، تاول، ترشح یا درد شود، ممکن است مشکل فقط خشکی ساده نباشد.
چگونه از خشکی پوست دست در پاییز جلوگیری کنیم؟
- بعد از شستن دستها مرطوبکننده بزنید
یکی از مهمترین اقدامات برای مراقبت از پوست دست در پاییز، استفاده منظم از مرطوبکننده است. بهتر است بعد از شستوشو، زمانی که پوست هنوز کمی رطوبت دارد، کرم یا پماد مرطوبکننده استفاده شود.
برای پوستهای خیلی خشک، کرمها و پمادهای غلیظ معمولاً انتخاب مناسبتری نسبت به لوسیونهای رقیق هستند. ترکیباتی مانند پترولاتوم، روغنهای معدنی، گلیسیرین و سرامیدها میتوانند به حفظ رطوبت و تقویت سد پوستی کمک کنند.
- آب ولرم را جایگزین آب داغ کنید
آب داغ ممکن است خشکی پوست را تشدید کند. هنگام شستن دستها از آب ولرم استفاده کنید و پس از شستوشو، دستها را بهآرامی خشک کنید؛ نه اینکه با حوله با شدت روی پوست بکشید.
- شوینده ملایم انتخاب کنید
اگر پوست دستتان در پاییز خشک و حساس میشود، شویندههای ملایم و بدون عطر انتخاب بهتری هستند. محصولات عطردار یا شویندههای قوی ممکن است در برخی افراد باعث تحریک بیشتر پوست شوند.
- هنگام کار با شویندهها دستکش بپوشید
هنگام شستن ظروف یا استفاده از مواد شوینده، بهتر است دستها مستقیماً با مواد شیمیایی تماس نداشته باشند. استفاده از دستکش مناسب میتواند تماس پوست با مواد تحریککننده را کاهش دهد.
- از دستها در برابر سرما محافظت کنید
در روزهای سرد پاییز، استفاده از دستکش میتواند تماس مستقیم پوست با هوای سرد و خشک را کاهش دهد. اگر پوست دست مستعد خشکی است، بهتر است قبل از بیرون رفتن از مرطوبکننده مناسب استفاده کنید.
آیا خشکی دست میتواند نشانه اگزما باشد؟
بله. اگزمای دست ممکن است در ابتدا شبیه خشکی معمولی باشد، اما معمولاً علائم شدیدتری ایجاد میکند. قرمزی، التهاب، خارش شدید، سوزش، تاول، ترکهای عمیق و خونریزی میتوانند از نشانههای اگزمای دست باشند.
اگر با وجود استفاده منظم از مرطوبکننده، خشکی و التهاب دست ادامه پیدا کرد یا شدیدتر شد، مراجعه به متخصص پوست ضروری است. در چنین شرایطی ممکن است درمان اختصاصی برای اگزما یا درماتیت تماسی لازم باشد.
آیا در پاییز باید روی دستها ضدآفتاب زد؟
بله. پشت دستها نیز مانند سایر قسمتهای در معرض نور، در برابر اشعه فرابنفش قرار میگیرد. استفاده از ضدآفتاب روی پشت دستها، بهخصوص هنگام قرار گرفتن طولانیمدت در فضای باز، به محافظت از پوست کمک میکند.
جمعبندی
خشکی پوست دست در پاییز معمولاً نتیجه ترکیبی از هوای سرد و خشک، استفاده از وسایل گرمایشی، شستوشوی مکرر و تماس با مواد شوینده است. برای پیشگیری از این مشکل، استفاده منظم از مرطوبکننده، شستوشو با آب ولرم، انتخاب شوینده ملایم، استفاده از دستکش هنگام کار با مواد شوینده و محافظت از دستها در برابر سرما اهمیت زیادی دارد.
اگر خشکی پوست با ترکهای عمیق، خونریزی، التهاب، تاول یا خارش شدید همراه باشد، بهتر است آن را صرفاً یک خشکی فصلی در نظر نگیرید و برای بررسی احتمال اگزما یا سایر مشکلات پوستی به متخصص پوست مراجعه کنید.