ترک پاشنه پا یکی از مشکلات شایع پوستی است که معمولاً به دلیل خشکی و ضخیم شدن پوست اطراف پاشنه ایجاد میشود. وقتی پوست این ناحیه انعطاف کافی نداشته باشد، فشار ناشی از راه رفتن و ایستادن میتواند باعث ایجاد شکاف و ترک شود.
خشکی هوا، حمام طولانی با آب داغ، استفاده از صابونهای قوی و پوشیدن کفش نامناسب میتوانند این مشکل را تشدید کنند. خبر خوب این است که با یک روتین ساده و منظم میتوان خشکی پاشنه را کاهش داد و از عمیقتر شدن ترکها جلوگیری کرد.
چرا پاشنه پا ترک میخورد؟
پوست پاشنه معمولاً ضخیمتر از بسیاری از قسمتهای بدن است و هنگام راه رفتن فشار زیادی تحمل میکند. اگر پوست این قسمت بیش از حد خشک و ضخیم شود، انعطافپذیری آن کاهش پیدا میکند و احتمال ایجاد ترک بیشتر میشود.
مهمترین عوامل ایجاد ترک پاشنه
برخی از عوامل رایج عبارتاند از:
- خشکی شدید پوست
- هوای سرد و خشک
- حمام طولانی یا استفاده از آب داغ
- استفاده از شویندههای قوی
- ایستادن طولانیمدت
- اضافهوزن
- پوشیدن کفشهای پشتباز یا نامناسب
- مراقبت نکردن منظم از پوست پا
در بعضی افراد نیز ترک پاشنه میتواند با بیماریهای پوستی مانند اگزما یا پسوریازیس یا بعضی بیماریهای زمینهای ارتباط داشته باشد.
روتین ساده مراقبت از پا برای کاهش ترک پاشنه
برای بهبود ترک پاشنه لازم نیست روتین پیچیدهای داشته باشید. استمرار در چند کار ساده اهمیت بیشتری دارد.
۱. پاها را با آب ولرم بشویید
حمام طولانی با آب داغ میتواند خشکی پوست را بیشتر کند. هنگام شستوشوی پا از آب ولرم استفاده کنید و از شویندههای خیلی قوی یا معطر که باعث تحریک پوست میشوند، کمتر استفاده کنید.
بعد از شستوشو، پاها را بهآرامی خشک کنید و بهخصوص بین انگشتان را کاملاً خشک نگه دارید.
۲. هر روز پاشنه را مرطوب کنید
مهمترین بخش مراقبت از پاشنه ترکخورده، استفاده منظم از مرطوبکننده است. کرمهای حاوی موادی مانند اوره، اسید لاکتیک یا ترکیبات نرمکننده میتوانند به کاهش خشکی و ضخامت پوست کمک کنند.
برای ترکهای خشک و عمیق، پمادهای چربتر مانند محصولات حاوی پترولاتوم نیز میتوانند به حفظ رطوبت پوست کمک کنند.
بهترین زمان برای استفاده از کرم، بلافاصله بعد از حمام و زمانی است که پوست هنوز کمی رطوبت دارد.
۳. شبها مراقبت بیشتری انجام دهید
اگر پاشنهها خیلی خشک هستند، شب قبل از خواب یک لایه مناسب از کرم مرطوبکننده یا پماد چرب روی پاشنه بزنید و جوراب نخی تمیز بپوشید. این کار کمک میکند ماده مرطوبکننده مدت بیشتری روی پوست باقی بماند.
لازم نیست برای نتیجه گرفتن، مقدار زیادی محصول استفاده کنید؛ تداوم روزانه مهمتر است.
۴. پوست ضخیم را با ملایمت لایهبرداری کنید
اگر پاشنه ضخیم و پوستهپوسته شده است، میتوان بعد از حمام و نرم شدن پوست، بهآرامی از سنگ پا یا سوهان مخصوص پا استفاده کرد.
لایهبرداری باید ملایم باشد. تراشیدن شدید پوست یا استفاده از تیغ برای برداشتن پوست ضخیم میتواند باعث ایجاد زخم، خونریزی و حتی عفونت شود.
اگر پاشنه ترک عمیق یا خونریزی دارد، تا زمان بهبود زخم بهتر است آن را لایهبرداری نکنید.
چه کفشی برای جلوگیری از ترک پاشنه مناسب است؟
کفش نامناسب میتواند فشار روی پاشنه را افزایش دهد و ترکها را تشدید کند. کفشهایی که اندازه مناسب دارند و پاشنه را بهخوبی حمایت میکنند، انتخاب بهتری هستند.
پوشیدن مداوم کفشهای پشتباز ممکن است در بعضی افراد ترک پاشنه را بیشتر کند، زیرا پوست پاشنه در معرض فشار و اصطکاک بیشتری قرار میگیرد.
چه زمانی ترک پاشنه نیاز به پزشک دارد؟
اگر ترکها بسیار عمیق، دردناک یا خونریزیدهنده هستند، یا با قرمزی، تورم، گرمی پوست، ترشح یا علائم عفونت همراه شدهاند، بهتر است پزشک آنها را بررسی کند.
همچنین اگر با وجود مراقبت منظم، ترکها بهبود پیدا نمیکنند یا مرتب برمیگردند، باید احتمال بیماریهای پوستی یا سایر عوامل زمینهای بررسی شود.
افراد مبتلا به دیابت نیز در صورت وجود زخم یا ترک در پا بهتر است بدون خوددرمانی طولانیمدت، با پزشک مشورت کنند.
جمعبندی
برای کمتر شدن ترک پاشنه پا، لازم نیست سراغ روشهای پیچیده بروید. شستوشو با آب ولرم، استفاده روزانه از مرطوبکننده، مراقبت شبانه، لایهبرداری ملایم پوست ضخیم و انتخاب کفش مناسب میتواند بخش اصلی یک روتین ساده مراقبت از پا باشد.
مهمترین نکته، استمرار است. اگر ترکها عمیق، دردناک یا همراه با خونریزی و علائم عفونت باشند، بهتر است به جای ادامه درمان خانگی، علت مشکل توسط پزشک بررسی شود.
