ریش ذرت همان رشته‌های نازک و ابریشمی داخل پوستهٔ بلال است که معمولاً هنگام پوست‌گرفتن دور ریخته می‌شود. این بخش را میتوان پس از تمیزکردن، به‌صورت تازه در برخی کاربردهای آشپزخانه به کار برد یا خشک کرد و برای تهیهٔ دمکرده نگه داشت.
نکتهٔ اصلی، خشک‌شدن کامل آن است. ریش ذرت اگر در حالی که هنوز رطوبت دارد داخل ظرف قرار بگیرد، خیلی زود بوی نامطبوع می‌گیرد یا کپک می‌زند؛ بنابراین انتخاب ریش سالم، خشککردن مرحله‌ای و نگهداری درست از خودِ کاربرد آن مهم‌تر است.
ریش ذرت را چگونه برای خشککردن آماده کنیم؟
ریش‌های روشن، تمیز و بدون لکه را از بلال تازه جدا کنید. رشته‌های قهوه‌ای، له‌شده، لزج یا دارای آثار کپک مناسب نگهداری نیستند و نباید با بخش سالم مخلوط شوند.
- پوسته و رشته‌های آسیب‌دیده را جدا کنید.
- اگر ریش ذرت خاک یا آلودگی دارد، آن را سریع با آب سرد بشویید.
- رشته‌ها را روی حولهٔ تمیز یا پارچهٔ نخی پهن کنید تا آب سطحی آن‌ها کاملاً گرفته شود.
- توده‌های درهم را با دست باز کنید تا هوا به همهٔ قسمت‌ها برسد.
اگر ذرت از مزرعه یا بازار تهیه شده و دربارهٔ تمیزی آن مطمئن نیستید، شست‌وشوی کوتاه ضروری است. خیساندن طولانی توصیه نمیشود، چون ریش ذرت آب زیادی جذب می‌کند و زمان خشک‌شدن بالا می‌رود.
سه روش مطمئن برای خشککردن ریش ذرت
خشککردن در سایه و جریان هوا
ریش ذرت را در یک لایهٔ نازک روی سینی، پارچهٔ تمیز یا توری پهن کنید و در جای خشک، خنک و دارای تهویه بگذارید. هر چند ساعت یک‌بار آن را زیرورو کنید تا بخش زیرین هم هوا بخورد. بسته به رطوبت محیط، این روش ممکن است از یک تا چند روز زمان ببرد.
قرار دادن آن پشت پنجره یا در فضای باز فقط زمانی مناسب است که گردوغبار، حشرات و رطوبت شبانه به آن نرسد. نور مستقیم و طولانی خورشید ضروری نیست و ممکن است رنگ طبیعی ریش را کدر کند.
خشککردن در فر
فر را روی کمترین دمای ممکن، ترجیحاً حدود ۵۰ تا ۶۰ درجهٔ سانتی‌گراد، تنظیم کنید. ریش ذرت را روی سینی پهن کنید و درِ فر را کمی باز بگذارید تا بخار خارج شود؛ اگر فر شما دمای پایینی ندارد، این روش میتواند باعث برشته‌شدن یا سوختن رشته‌ها شود.
هر ۲۰ تا ۳۰ دقیقه آن را بررسی و جابه‌جا کنید. وقتی رشته‌ها سبک، خشک و شکننده شدند، سینی را بیرون بیاورید و اجازه دهید پیش از بسته‌بندی کاملاً خنک شوند.
خشککردن با دستگاه میوه‌خشک‌کن
در دستگاه میوه‌خشک‌کن، ریش ذرت را بدون فشردن روی سینی‌ها پخش کنید و از دمای پایین دستگاه، مطابق دستور سازنده، استفاده کنید. این روش به‌دلیل گردش یکنواخت هوا، برای مناطق مرطوب قابل‌کنترل‌تر است و احتمال خشک‌نشدن بخش‌های میانی را کاهش می‌دهد.
از کجا بفهمیم ریش ذرت کاملاً خشک شده است؟
ریش خشک باید سبک باشد و با لمس، حس خیس یا انعطاف‌پذیری قابل‌توجه نداشته باشد. چند رشته را در دست فشار دهید؛ اگر به‌راحتی خرد شدند و هیچ نقطهٔ نرم یا چسبناکی باقی نماند، زمان بسته‌بندی رسیده است.
ریش ذرت گرم را داخل شیشه نریزید. ابتدا آن را روی سینی پهن کنید تا به دمای اتاق برسد، سپس مقدار کمی از آن را در ظرف دربسته بگذارید و چند ساعت بعد بررسی کنید. بخار یا قطرهٔ آب روی دیوارهٔ ظرف نشانهٔ آن است که هنوز باید خشککردن ادامه پیدا کند.
روش نگهداری و مدت مصرف ریش ذرت خشکشده
برای نگهداری، از شیشهٔ تمیز و کاملاً خشک یا ظرف دربستهٔ مخصوص مواد غذایی استفاده کنید. ظرف را در کابینتی تاریک و خنک، دور از اجاق، سینک و بخار کتری بگذارید. نوشتن تاریخ خشککردن روی برچسب، کنترل کیفیت آن را آسان‌تر می‌کند.
اگر ریش ذرت به‌خوبی خشک و در ظرف مناسب نگهداری شده باشد، بهتر است برای حفظ عطر و کیفیت، در چند ماه مصرف شود. بوی ترش یا ماندگی، تغییر رنگ غیرعادی، نرمی، چسبندگی و هر نوع لکهٔ سفید یا سبز، نشانهٔ مناسب‌نبودن برای مصرف است.
ریش ذرت خشکشده را چگونه مصرف کنیم؟
رایج‌ترین کاربرد خانگی آن تهیهٔ دمکرده است. مقدار کمی ریش خشکشده را در آب داغ بریزید و چند دقیقه صبر کنید؛ سپس نوشیدنی را صاف کنید. برای خوش‌طعم‌تر شدن میتوان مقدار کمی دارچین یا لیمو به آن افزود، اما این نوشیدنی را نباید جایگزین درمان یا توصیهٔ پزشکی دانست.
شواهد دربارهٔ اثرات درمانی ریش ذرت محدود است و مصرف زیاد آن ممکن است برای برخی افراد مناسب نباشد. افراد باردار یا شیرده، کودکان، مبتلایان به بیماریهای کلیوی یا قلبی و کسانی که داروهای فشارخون، قند خون یا داروهای ادرارآور مصرف میکنند، پیش از مصرف منظم باید با پزشک یا داروساز مشورت کنند.
جمع‌بندی: ریش ذرت قابل استفاده است، اما ارزش آن به خشککردن کامل و نگهداری بهداشتی بستگی دارد. ریش سالم را تمیز کنید، در سایه یا با حرارت بسیار کم خشک کنید و پس از خنکشدن در ظرف دربسته قرار دهید؛ به این ترتیب، ریش ذرت برای دمکرده و کاربردهای خانگی با خطر کمترِ فساد آماده می‌ماند.
