درمان التهاب و عفونت پروستات به یک نسخه ثابت محدود نمی‌شود؛ چون پروستاتیت می‌تواند ناشی از عفونت باکتریایی، التهاب بدون عفونت یا اختلال عضلات کف لگن باشد. آنتی‌بیوتیک فقط در مواردی که عفونت باکتریایی محتمل یا تأیید شده است کمک می‌کند و مصرف خودسرانه آن ممکن است تشخیص را دشوار و مقاومت میکروبی ایجاد کند.

تب و لرز، درد شدید لگن یا کمر، سوزش و تکرر ادرار، درد هنگام انزال و گاهی دشواری ادرار کردن از نشانه‌هایی هستند که باید توسط پزشک بررسی شوند. اگر فرد اصلاً نمی‌تواند ادرار کند یا همراه با تب دچار ضعف شدید، گیجی یا استفراغ شده است، مراجعه فوری لازم است. این مطلب جایگزین معاینه و تجویز پزشک نیست.

درمان التهاب و عفونت پروستات چگونه انتخاب می‌شود؟

پزشک ابتدا باید مشخص کند علائم با کدام الگو سازگارترند: عفونت حاد باکتریایی، عفونت مزمن باکتریایی یا التهاب مزمن لگن که در آزمایش‌ها معمولاً باکتری مشخصی ندارد. سابقه عفونت ادراری، مصرف آنتی‌بیوتیک، بیماری‌های مقاربتی، اقدامات اورولوژی و داروهای مصرفی در این تصمیم نقش دارند.

برای بررسی، معمولاً آزمایش ادرار و در صورت نیاز کشت ادرار درخواست می‌شود. در برخی افراد آزمایش خون، بررسی عفونت‌های منتقل‌شونده از راه جنسی یا آزمایش‌های تکمیلی لازم است. معاینه مقعدی ممکن است برای ارزیابی پروستات انجام شود، اما در عفونت حاد، ماساژ شدید پروستات مناسب نیست و می‌تواند درد یا انتشار عفونت را بیشتر کند.

آنتی‌بیوتیک در کدام نوع پروستاتیت لازم است؟

در پروستاتیت باکتریایی حاد، درمان باید سریع و بر اساس وضعیت بیمار و نظر پزشک شروع شود. اگر حال عمومی بیمار پایدار باشد، دارو ممکن است به شکل خوراکی تجویز شود؛ اما تب شدید، ناتوانی در خوردن دارو، افت فشار، استفراغ یا احتمال عفونت گسترده می‌تواند نیاز به بستری و آنتی‌بیوتیک وریدی داشته باشد.

در نوع مزمن باکتریایی، دارو باید بتواند به بافت پروستات برسد و معمولاً دوره درمان از عفونت‌های ساده ادراری طولانی‌تر است. انتخاب دارو و مدت مصرف باید با نتیجه کشت، سابقه مقاومت میکروبی و وضعیت کلیه و کبد هماهنگ باشد؛ قطع زودهنگام دارو یا تغییر خودسرانه آن احتمال برگشت عفونت را بیشتر می‌کند.

اگر کشت‌ها منفی باشند و شواهدی از عفونت وجود نداشته باشد، ادامه دادن مکرر آنتی‌بیوتیک معمولاً راه‌حل مناسبی برای درد مزمن لگن نیست. در این وضعیت، پزشک علت‌های دیگر مانند گرفتگی عضلات کف لگن، تحریک عصبی، یبوست یا مشکلات ادراری را هم بررسی می‌کند.

برای درد و علائم ادراری چه درمان‌هایی به کار می‌رود؟

درمان علامتی ممکن است در کنار درمان علت اصلی استفاده شود. بسته به شرایط فرد، پزشک می‌تواند داروی ضدالتهاب یا مسکن، دارویی برای کاهش اسپاسم و در بعضی افراد داروهای شل‌کننده عضلات گردن مثانه و پروستات را در نظر بگیرد. این داروها برای همه مناسب نیستند و می‌توانند با داروهای دیگر تداخل داشته باشند.

اگر درد با انقباض عضلات کف لگن ارتباط داشته باشد، فیزیوتراپی تخصصی کف لگن، آموزش رهاسازی عضلات و اصلاح الگوی نشستن یا دفع می‌تواند مفید باشد. تمرین‌های کگل که برای تقویت عضلات انجام می‌شوند، در زمان گرفتگی این عضلات همیشه انتخاب مناسبی نیستند؛ بنابراین انجام آن‌ها بدون ارزیابی متخصص ممکن است علائم را بدتر کند.

کارهایی که در دوره درمان به کاهش علائم کمک می‌کنند

  • مایعات را به اندازه‌ای بنوشید که دچار کم‌آبی نشوید، اما برای درمان عفونت به اجبار آب بسیار زیادی مصرف نکنید.
  • تا بهتر شدن علائم، مصرف قهوه، نوشیدنی‌های انرژی‌زا، الکل، غذاهای بسیار تند و هر ماده‌ای را که سوزش ادرار را بیشتر می‌کند محدود کنید.
  • یبوست را با دریافت فیبر کافی، تحرک مناسب و درمان توصیه‌شده کنترل کنید؛ فشار هنگام دفع می‌تواند درد لگن را تشدید کند.
  • نشستن طولانی، دوچرخه‌سواری و فشار مستقیم روی ناحیه بین کیسه بیضه و مقعد را در دوره درد کاهش دهید.
  • داروها را طبق برنامه مصرف کنید و برای بررسی پاسخ به درمان یا نتیجه کشت، ویزیت پیگیری را عقب نیندازید.

چه زمانی باید دوباره به پزشک مراجعه کرد؟

اگر پس از شروع درمان تب پایین نمی‌آید، درد یا مشکل ادرار کردن بیشتر می‌شود، خون در ادرار دیده می‌شود یا علائم بعد از پایان دارو برمی‌گردد، ارزیابی دوباره لازم است. باقی ماندن علائم لزوماً به معنای نیاز به آنتی‌بیوتیک بیشتر نیست و ممکن است تشخیص اولیه، نوع میکروب یا علت غیرعفونی نیاز به بازبینی داشته باشد.

درمان التهاب و عفونت پروستات زمانی نتیجه بهتری دارد که نوع پروستاتیت با آزمایش و معاینه مشخص شود. برای عفونت باکتریایی، مصرف کامل داروی تجویزشده اهمیت دارد؛ اما در التهاب غیرعفونی، کنترل درد، درمان علائم ادراری و رسیدگی به عضلات کف لگن معمولاً بخش مهم‌تری از برنامه درمانی است.