اگر گربه‌تان به جویدن برگ‌ها علاقه دارد، انتخاب گیاه فقط به زیبایی و میزان نور خانه محدود نمی‌شود. گیاهان آپارتمانی بیخطر برای گربهها گزینه‌هایی هستند که در فهرست‌های معتبر سم‌شناسی حیوانات، ماده سمی شناختهشدهای برای گربه ندارند؛ بااین‌حال هیچ گیاهی برای خوردن طراحی نشده است.
گندمی، نخل شامادورا، سرخس بوستون، کالاتیا، مارانتا، پپرومیا، بنفشه آفریقایی و برخی ارکیده‌ها از انتخاب‌های مناسب‌ترند. نام علمی روی برچسب را بررسی کنید، چون نام‌های رایج در فروشگاه‌ها گاهی برای چند گیاه متفاوت به کار می‌روند.
گیاهان آپارتمانی بیخطر برای گربهها کدام‌اند؟
فهرست زیر بر پایه شناخته‌شدن این گیاهان به‌عنوان گزینه‌های غیرسمی برای گربهها تهیه شده است. «غیرسمی» به این معنا نیست که خوردن مقدار زیاد برگ یا خاک گلدان هیچ واکنشی ایجاد نمی‌کند؛ هر ماده گیاهی ممکن است در بعضی گربهها ناراحتی گوارشی به وجود آورد.
- گیاه گندمی یا عنکبوتی (Chlorophytum comosum): رشد آسانی دارد و برای خانه‌های پرنورِ غیرمستقیم مناسب است. برگ‌های کشیده و آویزان آن ممکن است گربه را به بازی یا جویدن تشویق کند، بنابراین گلدان را طوری قرار دهید که واژگون نشود.
- نخل شامادورا یا نخل پارلور (Chamaedorea elegans): نخل کوچک و کم‌دردسری است که در نور متوسط و غیرمستقیم هم دوام می‌آورد. این گیاه را با نخل ساگو اشتباه نگیرید؛ نخل ساگو برای گربهها سمی است.
- نخل اریکا (Dypsis lutescens): برای فضاهای روشن مناسب است و ظاهر گرمسیری دارد. به آبیاری منظم نیاز دارد، اما ماندن طولانی‌مدت آب در خاک می‌تواند ریشه‌های آن را آسیب‌پذیر کند.
- سرخس بوستون (Nephrolepis exaltata): از معدود سرخس‌های رایج آپارتمانی است که در فهرست گیاهان غیرسمی برای گربهها قرار می‌گیرد. رطوبت را دوست دارد؛ خشک‌شدن کامل خاک و هوای بسیار خشک ممکن است باعث ریزش برگ‌هایش شود.
- کالاتیا (Calathea spp.): برگ‌های طرح‌دار و رنگارنگ دارد و برای نور فیلترشده مناسب است. آفتاب مستقیم می‌تواند برگ‌های آن را بسوزاند و آب بسیار سنگین یا املاح زیاد ممکن است نوک برگ‌ها را قهوه‌ای کند.
- مارانتا یا گیاه دعاخوان (Maranta leuconeura): با کالاتیا خویشاوند است و برگ‌های نقش‌دارش در نور غیرمستقیم بهتر می‌مانند. این گیاه به خاک کمی مرطوب نیاز دارد، اما خاک خیس و بدون زهکشی مناسب می‌تواند باعث پوسیدگی ریشه شود.
- پپرومیا (Peperomia spp.): گونه‌های مختلفی با برگ‌های گوشتی و اندازه‌های متفاوت دارد و معمولاً برای خانه‌های کم‌جا انتخاب خوبی است. بین دو آبیاری اجازه دهید سطح خاک کمی خشک شود.
- بنفشه آفریقایی (Saintpaulia ionantha): گیاهی کوچک با گل‌های رنگی است که روی میز یا طاقچه جا می‌گیرد. نور زیاد اما غیرمستقیم و آبیاری کنترل‌شده، از خیس‌ماندن برگ‌ها بهتر است.
- ارکیده فالانوپسیس (Phalaenopsis spp.): انتخابی کم‌خطر برای خانه‌هایی است که به گیاه گل‌دار علاقه دارند. ریشه‌های هوایی و بستر مخصوص ارکیده دارد و نباید آن را مانند گیاهان معمولی، مرتب و سنگین آبیاری کرد.
- فیتونیا (Fittonia spp.): برگ‌های کوچک و رگبرگ‌های چشمگیر دارد و در نور ملایم و محیط نسبتاً مرطوب بهتر رشد می‌کند. برای تراریوم‌های باز مناسب است، اما مواد تزئینی و سنگ‌های داخل آن باید از دسترس گربه دور باشند.
برای انتخاب گیاه امن، فقط به نام فروشگاهی اعتماد نکنید
نام‌هایی مانند «نخل»، «سرخس» یا «پیچک» همیشه به یک گونه مشخص اشاره نمی‌کنند. پیش از خرید، نام علمی گیاه را از فروشنده یا برچسب گلدان بپرسید و اگر فقط نام فارسی درج شده است، عکس برگ و شکل رشد گیاه را با یک مرجع معتبر سم‌شناسی حیوانات تطبیق دهید.
این دقت درباره گیاهانی که از قلمه، بازارهای محلی یا هدیه دریافت می‌کنید اهمیت بیشتری دارد. یک گیاه ممکن است در شهرهای مختلف با نام‌های متفاوت فروخته شود و شباهت ظاهری، نشانه بیخطر بودن آن نیست.
بیخطر بودن خود گیاه، همه ماجرا نیست
خطر ممکن است از موادی بیاید که به گیاه اضافه می‌شود، نه از برگ آن. کودهای گرانوله، اسپری‌های ضدآفت، قارچ‌کش‌ها، خاک‌های تقویت‌شده و حتی آب جمع‌شده در زیرگلدانی را از دسترس گربه دور نگه دارید.
پس از خرید یک گیاه جدید، آن را برای مدتی جدا از گلدان‌های دیگر نگه دارید تا وجود آفت یا بیماری مشخص شود. استفاده از روش‌های کنترل آفت مخصوص خانه‌های دارای حیوان خانگی و رعایت دقیق دستور مصرف، از قرار دادن گلدان تازهسمپاشیشده در فضای گربه امن‌تر است.
چطور گلدان را در خانه‌ای با گربه قرار دهیم؟
اگر گربه فقط گاهی به گیاه نزدیک می‌شود، گلدان سنگین و محکم انتخاب کنید و برگ‌های آویزان را از مسیر رفت‌وآمد او دور بگذارید. گلدان‌های بلند یا آویز باید کاملاً ثابت باشند؛ سقوط گلدان می‌تواند حتی بدون مسمومیت، به حیوان آسیب بزند.
برای گربهای که به جویدن گیاه عادت دارد، نگهداری گندم یا علف گربه مخصوص در ظرف جداگانه می‌تواند حواس او را از گلدان‌های تزئینی پرت کند. این کار جای بررسی ایمنی گیاه و مواد شیمیایی آن را نمی‌گیرد، اما ممکن است دسترسی مستقیم به برگ‌های خانه را کمتر کند.
اگر پس از خوردن هر گیاهی، گربه دچار استفراغ مکرر، بیحالی، لرزش، آبریزش دهان یا مشکل تنفسی شد، منتظر برطرف‌شدن خودبه‌خودی علائم نمانید و با دامپزشک تماس بگیرید. برای تشخیص سریع‌تر، عکس یا نمونه‌ای از گیاه و بسته‌بندی کود یا سم مصرف‌شده را نگه دارید.
جمع‌بندی: گندمی، نخل شامادورا، سرخس بوستون، کالاتیا، مارانتا، پپرومیا، بنفشه آفریقایی، فیتونیا و ارکیده فالانوپسیس از گیاهان آپارتمانی بیخطر برای گربهها هستند. بااین‌حال انتخاب گونه دقیق، دور نگه‌داشتن کود و آفتکش و ثابت‌کردن گلدان، به اندازه نام گیاه در حفظ امنیت گربه اهمیت دارد.
