پیچک آپارتمانی برای گربهها همیشه بی‌خطر نیست. اگر گیاه شما پیچک انگلیسی یا هدرا (Hedera helix) باشد، خوردن برگ، ساقه یا بخش‌های دیگر آن می‌تواند به‌دلیل وجود ترکیبات ساپونینی باعث تحریک دستگاه گوارش شود. استفراغ، اسهال، آبریزش دهان و ناراحتی شکمی از واکنش‌های احتمالی هستند.
نکتهٔ مهم این است که نام «پیچک» در گل‌فروشی‌ها برای چند گیاه متفاوت به کار می‌رود. بنابراین پیش از تصمیم‌گیری دربارهٔ نگهداری یا دور انداختن گیاه، نوع دقیق آن را شناسایی کنید؛ اما اگر گربه از پیچک انگلیسی خورده است، موضوع را جدی بگیرید و برای راهنمایی با دامپزشک تماس بگیرید.
پیچک آپارتمانی برای گربهها؛ کدام نوع خطرناک است؟
پیچک انگلیسی همان گیاهی است که معمولاً با نام هدرا، پیچک معمولی یا پیچک رونده فروخته میشود. برگ‌های آن اغلب براق و چندلوبه‌اند و گیاه با ریشه‌های هوایی روی قیم، دیوار یا سبد آویز رشد می‌کند. این گونه برای گربهها سمی شناخته میشود و جویدن مقدار کمی از آن هم می‌تواند علائم گوارشی ایجاد کند.
با این حال، تشخیص صرفاً از روی شکل برگ قابل اعتماد نیست. پیچک سوئدی، که گاهی با پیچک واقعی اشتباه گرفته میشود، گیاهی متفاوت است و در فهرست‌های رایج گیاهان سمی برای گربهها مانند پیچک انگلیسی قرار نمی‌گیرد. از طرف دیگر، بعضی گیاهان برگ‌زینتی با نام بازاری «پیچک» عرضه میشوند و ممکن است به گونهٔ دیگری تعلق داشته باشند.
چرا هدرا برای گربهها مشکل‌ساز میشود؟
ترکیبات ساپونینی موجود در پیچک انگلیسی می‌توانند پوشش دهان و دستگاه گوارش را تحریک کنند. میزان خطر به نوع گیاه، مقدار خوردهشده، وزن گربه و وضعیت سلامت او بستگی دارد؛ به همین دلیل نمی‌توان برای همهٔ گربهها یک مقدار بی‌خطر تعیین کرد.
بخش‌های مختلف گیاه، از جمله برگ و ساقه، نباید در دسترس گربه قرار بگیرند. دانه‌ها و میوه‌های گیاه نیز برای خوردن مناسب نیستند و نباید تصور کرد که فقط برگ‌های تازه خطر دارند.
علائم خوردن پیچک در گربه چیست؟
علائم ممکن است کمی پس از جویدن گیاه ظاهر شوند، اما زمان بروز و شدت آن در همهٔ حیوانات یکسان نیست. نشانه‌های رایج‌تر عبارت‌اند از:
- استفراغ یا تهوع
- اسهال و ناراحتی شکمی
- آبریزش دهان یا لیس‌زدن مداوم لب‌ها
- کاهش اشتها
- بی‌قراری یا بیحالی
در موارد شدیدتر، ضعف، کم‌آبی بدن یا اختلال در وضعیت عمومی دیده میشود. دشواری تنفس، لرزش، بیحالی شدید یا استفراغ‌های پیاپی نشانه‌هایی هستند که نباید برای برطرف شدن خودبه‌خودی آنها صبر کرد.
اگر گربه پیچک خورد، چه کار کنیم؟
اولین کار، دور کردن گربه از گیاه و جلوگیری از خوردن مقدار بیشتر است. اگر تکه‌ای از برگ در دهانش دیده میشود، فقط در صورتی که بدون خطر گازگرفتگی و فشار امکان‌پذیر باشد آن را بردارید. بخشی از گیاه، عکس آن یا برچسب نامش را نگه دارید تا شناسایی برای دامپزشک آسان‌تر شود.
- زمان تقریبی خوردن گیاه و مقدار احتمالی را یادداشت کنید.
- علائمی مانند استفراغ، اسهال، آبریزش دهان یا بیحالی را زیر نظر بگیرید.
- با دامپزشک تماس بگیرید و نام علمی یا عکس گیاه را ارائه دهید.
- اگر علائم شدید است یا گربه مقدار زیادی خورده، مستقیماً به درمانگاه دامپزشکی مراجعه کنید.
در خانه به گربه شیر، روغن، داروی انسانی یا مواد تحریک‌کنندهٔ استفراغ ندهید. این روش‌ها درمان مسمومیت نیستند و ممکن است باعث آسیب گوارشی یا ورود محتویات به ریه شوند. درمان، در صورت نیاز، باید بر اساس نوع گیاه و وضعیت حیوان توسط دامپزشک تعیین شود.
چطور پیچک را از دسترس گربه دور نگه داریم؟
سبد آویز یا قفسهٔ بلند همیشه راه‌حل مطمئنی نیست؛ گربه‌های کنجکاو ممکن است خودشان را به برگ‌های آویزان برسانند یا برگ‌های ریخته‌شده را روی زمین پیدا کنند. برای خانه‌ای که گربه در آن رفت‌وآمد دارد، حذف گیاه سمی مطمئن‌ترین انتخاب است.
اگر فعلاً قصد جابه‌جایی گیاه را دارید، آن را در اتاقی با در بسته و دور از دسترس گربه قرار دهید و برگ‌های ریخته‌شده را سریع جمع کنید. همچنین نام علمی هر گیاه جدید را پیش از خرید بررسی کنید، چون نام‌های بازاری مشابه می‌توانند باعث اشتباه شوند.
جمع‌بندی: آیا نگهداری پیچک کنار گربه درست است؟
پاسخ به خطر پیچک آپارتمانی برای گربهها به گونهٔ گیاه بستگی دارد، اما پیچک انگلیسی یا هدرا را نباید در دسترس گربه گذاشت. اگر جویدن گیاه اتفاق افتاد، مقدار و زمان خوردن را ثبت کنید، از درمان‌های خانگی پرهیز کنید و برای ارزیابی دقیق با دامپزشک تماس بگیرید. این اطلاعات جایگزین معاینه و توصیهٔ تخصصی دامپزشک نیست.
