شستن هر روز موها لزوماً باعث آسیب نمیشود؛ چیزی که اهمیت دارد نوع مو، میزان چربی پوست سر و روش شستوشوست.
موهای چرب و نازک ممکن است به شستوشوی روزانه نیاز داشته باشند، در حالی که موهای خشک، ضخیم و فر معمولاً با فاصله بیشتری شسته میشوند.
واقعیت کمی پیچیدهتر است: شستن روزانه مو برای بعضی افراد کاملاً مناسب است و برای بعضی دیگر میتواند باعث خشکی و شکنندگی شود. پس جواب به نوع مو و پوست سر برمیگردد، نه صرفاً تعداد دفعات حمام.
شستن هر روز موها واقعاً ضرر دارد؟
نه، بهطور کلی نمیتوان گفت شستوشوی روزانه برای همه مضر است.
اگر پوست سر چربی دارید و موهایتان خیلی زود چرب میشود، شستن روزانه میتواند انتخاب مناسبی باشد. آکادمی پوست آمریکا نیز میگوید افرادی که موهای صاف و پوست سر چرب دارند ممکن است به شامپو زدن روزانه نیاز داشته باشند.
اما اگر موهایتان خشک، ضخیم، فر یا دکلره و رنگشده است، شستوشوی بیش از حد میتواند چربی طبیعی مو را بیشتر از حد لازم از بین ببرد و احتمال خشکی و شکستگی را افزایش دهد.
بنابراین مشکل همیشه «هر روز شستن» نیست؛ مشکل، شستن بیش از نیاز مو و پوست سر است.
چند بار در هفته موها را بشوییم؟
برای همه یک عدد جادویی وجود ندارد. بهترین فاصله شستوشو به چند عامل بستگی دارد:
- نوع و بافت مو
- چرب یا خشک بودن پوست سر
- ضخامت تار مو
- میزان تعریق
- استفاده از محصولات حالتدهنده
- رنگ، دکلره یا سایر فرایندهای شیمیایی مو
اگر موهایتان نازک و پوست سرتان چرب است
ممکن است لازم باشد موها را هر روز یا یک روز در میان بشویید.
موهای نازک معمولاً چربی را سریعتر نشان میدهند و اگر پوست سر هم چرب باشد، فاصله طولانی بین شستوشوها میتواند مو را سنگین و چرب کند.
شستن موهای معمولی
برای بسیاری از افراد، شستن موها هر دو تا چند روز یکبار میتواند مناسب باشد.
اما باز هم ظاهر و احساس پوست سر معیار بهتری از تقویم است. اگر روز سوم هنوز پوست سرتان تمیز و بدون چربی است، الزاماً دلیلی برای شامپو زدن ندارید.
شستن موهای خشک و ضخیم
اگر موهایتان ضخیم است، احتمالاً به شستوشوی کمتری نیاز دارید.
Cleveland Clinic برای موهای ضخیم و زبر، شستوشو حدود هفتهای یکبار یا بر اساس نیاز را مطرح میکند. موهای خشک و ضخیم، بهخصوص وقتی فر یا مجعد باشند، بیشتر مستعد خشکی و شکستگی هستند.
شستن موهای فرد یا مجعد
اینجا شستن بیش از حد میتواند بیشتر دردسرساز شود.
ساختار فر مو باعث میشود چربی طبیعی پوست سر سختتر در طول تار مو حرکت کند؛ به همین دلیل ساقه و نوک مو معمولاً خشکتر میشوند.
آکادمی پوست آمریکا توصیه میکند موهای خشک، فر، ضخیم یا دارای بافت را بر اساس نیاز شستوشو دهید، نه با یک برنامه ثابت برای همه.
از کجا بفهمیم موهایمان زود به زود شسته میشود؟
گاهی لازم نیست متخصص باشید؛ خود موها و پوست سرتان سرنخ میدهند.
اگر بعد از شستوشو مرتب این موارد را تجربه میکنید، احتمالاً روتین شما بیش از حد خشککننده است:
- ساقه مو زبر و خشک شده
- نوک موها بیشتر موخوره میگیرد
- موها راحتتر میشکنند
- وز مو بیشتر شده
- پوست سر احساس کشیدگی یا خشکی دارد
- موها درخشش طبیعی خود را از دست دادهاند
در این شرایط، قبل از اینکه تعداد دفعات شستوشو را بیشتر کنید، نوع شامپو و نحوه استفاده از آن را بررسی کنید.
از کجا بفهمیم کم شستن موها مشکلساز شده؟
از آن طرف، کمتر شستن همیشه بهتر نیست.
اگر بین شستوشوها این اتفاقها میافتد، شاید فاصله حمامها برای پوست سرتان زیادی طولانی است:
- ریشهها خیلی چرب میشوند
- پوست سر خارش میگیرد
- شوره یا پوستهریزی بیشتر میشود
- پوست سر قرمز یا تحریکشده میشود
- احساس سنگینی و تجمع چربی دارید
- خارش، قرمزی، پوستهریزی و شوره میتوانند نشانه این باشند که پوست سر به شستوشوی مناسبتری نیاز دارد یا مشکل دیگری در پوست سر وجود دارد.
شستن روزانه مو باعث ریزش میشود؟
این یکی از رایجترین نگرانیهاست، اما باید بین ریزش مو و شکستگی مو تفاوت بگذاریم.
شستن مو بهخودیخود به این معنی نیست که فولیکولهای مو را از بین میبرد. اما اگر شستوشو با آب خیلی داغ، شامپوی نامناسب، کشیدن مو یا رفتار خشن همراه باشد، ممکن است ساقه مو آسیب ببیند و بیشتر بشکند.
از طرف دیگر، ممکن است هنگام حمام تعداد زیادی مو ببینید و فکر کنید «شامپو باعث ریزش شد»، در حالی که بخشی از این موها از قبل وارد مرحله طبیعی ریزش شدهاند و فقط هنگام شستوشو همزمان جدا شدهاند.
بنابراین تعداد موهای داخل کف حمام بهتنهایی معیار خوبی برای تشخیص ریزش غیرطبیعی نیست.
شامپو را روی پوست سر بزنیم یا ساقه مو؟
اینجا یک اشتباه رایج وجود دارد: بعضی افراد مقدار زیادی شامپو روی تمام طول مو میریزند و ساقهها را محکم میسابند.
در حالی که بهتر است تمرکز شامپو روی پوست سر و ریشه مو باشد؛ جایی که چربی، سلولهای مرده و بقایای محصولات جمع میشوند.
آکادمی پوست آمریکا نیز توصیه میکند شامپو بیشتر روی پوست سر استفاده شود تا ضمن پاک شدن چربی و تجمع محصولات، ساقه مو کمتر خشک شود.
نرمکننده کجا استفاده شود؟
اینجا برعکس است.
برای موهای صاف یا نازک، نرمکننده بیشتر روی ساقه و نوک مو استفاده میشود. اگر مو خشک یا فر باشد، میتوان نرمکننده را در بخش بیشتری از طول مو استفاده کرد.
آیا آب داغ واقعاً به مو آسیب میزند؟
بله، آب خیلی داغ انتخاب خوبی برای شستوشوی مداوم مو نیست.
حرارت زیاد میتواند چربی طبیعی پوست و مو را کاهش دهد و مو را خشکتر و مستعد وز و شکستگی کند. بنابراین اگر عاشق دوش خیلی داغ هستید، حداقل برای شستن موها دمای آب را پایینتر بیاورید.
آب ولرم انتخاب منطقیتری است.
اگر هر روز ورزش کنیم، باید هر روز موها را بشوییم؟
نه لزوماً.
اگر ورزش میکنید و زیاد عرق میکنید، ممکن است نیاز به شستوشوی بیشتری داشته باشید؛ اما صرف ورزش روزانه به این معنی نیست که همه باید هر روز شامپو بزنند.
اگر بعد از ورزش پوست سرتان کاملاً عرق کرده، چرب یا تحریکشده میشود، شستوشوی بیشتر منطقی است.
اگر موهایمان را هر روز میشوییم، چطور آسیب را کمتر کنیم؟
اگر موهایتان به شستوشوی روزانه نیاز دارد، لازم نیست صرفاً از ترس آسیب، موها را کثیف نگه دارید. بهتر است روش شستوشو را اصلاح کنید.
- شامپو را روی پوست سر متمرکز کنید
لازم نیست ساقه مو را با شامپو بسابید. تمرکز روی پوست سر کمک میکند چربی و تجمع محصولات پاک شود و ساقه کمتر خشک شود.
- آب خیلی داغ را کنار بگذارید
آب ولرم برای شستوشوی مداوم انتخاب بهتری است.
- بعد از شامپو نرمکننده بزنید
نرمکننده به مرطوب شدن، باز شدن گرهها و مدیریت بهتر مو کمک میکند.
- موهای خیس را نکشید
مو در حالت خیس آسیبپذیرتر است. برای باز کردن گرهها از شانه دندانهدرشت و حرکتهای آرام استفاده کنید.
- اگر موهایتان رنگ یا دکلره شده، محتاطتر باشید
موهای تحت فرایندهای شیمیایی معمولاً شکنندهتر هستند و شستوشوی بیش از حد میتواند خشکی و آسیب ساقه را بیشتر کند.
یک قانون ساده برای پیدا کردن روتین مناسب مو
اگر بخواهیم تمام این حرفها را ساده کنیم، این فرمول را به خاطر بسپارید:
پوست سر چرب = شستوشوی بیشتر
مو و پوست سر خشک = فاصله بیشتر بین شستوشوها
موهای فر و ضخیم = مراقبت بیشتر از خشکی ساقه
خارش، شوره و التهاب مداوم = بررسی وضعیت پوست سر
پس به جای اینکه بپرسید «چند بار در هفته مو بشویم؟»، بهتر است بپرسید:
«پوست سر من چه زمانی واقعاً به شستوشو نیاز دارد؟»
جمعبندی
شستن هر روز موها بهخودیخود برای همه مضر نیست. اگر پوست سر چربی دارید، حتی ممکن است شستوشوی روزانه برایتان مناسب باشد. در مقابل، موهای خشک، ضخیم، فر یا آسیبدیده معمولاً به فاصله بیشتری بین شستوشوها نیاز دارند.
نکته مهمتر از تعداد دفعات، روش شستن مو است: شامپو را بیشتر روی پوست سر بزنید، از آب خیلی داغ استفاده نکنید، ساقه مو را نسابید و بعد از شستوشو از نرمکننده مناسب استفاده کنید.
در نهایت، بهترین روتین همان روتینی است که هم پوست سر را تمیز و سالم نگه دارد و هم مانع خشکی و شکنندگی ساقه مو شود.
منابع